TÜRKİYE 2010’DA YÜZDE 8.9 BÜYÜDÜ

MURAT EMEN-EMEN&EMEN

Haftanın Ekonomik Görünümü 04-08 Nisan 2011
İSTANBUL- Geçtiğimiz hafta 2010 yılı büyüme rakamları açıklandı. Buna göre geçen yıl ekonomi yüzde 8.9 büyümüş. Bu başarılı ve sevindirici performans birazda son üç çeyreğin 9.2'lik yüksek büyüme hızından kaynaklanıyor. Tarım sektörü 1.2, imalat kesimi 13.6, inşaat sektörü yıllık bazda 17.1 oranında büyümüş. İnşaat sektörünün 2010 yılının şampiyonu olduğunu kabul etmek gerekiyor.
İç talep ve tüketimde canlanma 2010 yılının arkasındaki esas güç olma vasfını koruyor. Ekonomi 2010 yılında tamamen iç talebe daha belirgin olarak da özel tüketim harcamalarına bağlı olarak büyümüş gözüküyor. Yıl genelinde özel tüketim harcamaları %49.5 gibi bir rekora sahip. Bu nedenledir ki cari açık rakamı 48.6 milyar dolara ve milli gelirin %6.6’sına ulaştı. Başka bir ifade ile yüksek büyümeye cari açık önemli destek verdi denebilir.
Toplam yatırım harcamalarının yıllık büyüme hızı yıllık%29.9. Bu da yüksek bir yatırım harcaması özelliği taşıyor. 2010 büyümesi işsizlikteki gerilemeyi de beraberinde getiriyor. Gayrisafi milli hasıladaki artışa paralel olmamakla birlikte işsizlik 2.1 gerileyerek %14’den % 11.9’a indi.

Ekonomi ısındı mı?

Büyüme rakamları tatmin edici olmakla beraber, ekonomide genel olarak bir ısınma ve dış açık baskısı yarattığını kabul etmek gerekir. Özellikle 2011 yılında aynı performansı yakalamamıza set çekebilecek küresel riskler, enerji fiyatları ve ufuktaki enflasyonist baskıları gözardı etmememiz gerekiyor.
İç talebe dayalı bu güzel performansa sevinmekle beraber cari açık seviyemiz itibariyle tehlikeli bölgelerde dolaştığımızı da belirtmemiz gerekiyor. Bu konuda rakibimiz yok. Ari açık aynı zamanda ülkenin tasarruf açığı anlamına geldiğinden, ciddi boyutlara ulaşan açığın sınırlandırılması için maliye politikasının sıkılaştırılması isteniyor. Kamunun geçen yılın son çeyreğinde tüketim harcamaları %3.5, sermaye harcamaları %17.5 oranında artmış gözüküyor. Bu yılın ilk iki ayında da artış trendinin devam ettiğini görüyoruz. Pek sıkılaştırmadan veya kemer sıkmaktan bahsetmek mümkün değil.
Bu ayın gelişmeleri itibariyle TCMB durumu tekrar değerlendirildiğinde, gene karşılıklar ve munzam tedbirler dediğinde bakalım neler olacak.

Ersin Özince esti, gürledi ve görevi bıraktı

TCMB'nin aldığı tedbirlerin yankıları devam ediyor. Özellikle Bankalar Birliği Başlanı Ersin Özince’nin zehir zemberek beyanatının ardından görevini ani olarak bırakma kararı almasını piyasalar garip karşıladı. Acaba Özince’nin Babacan’ın sözlerine verdiği sert cevap nedeniyle hem İş Bankası Genel Müdürlüğü hem de Bankalar Birliği Başkanlığından çekilmesi konusunda baskımı yapıldı diye de fısıltılar dolaşıyor.
Kredi sınırlamasında banka ayrımı yapılmadığına dikkat çeken Özince “Mahalle hocası mantığıyla bütün sınıfın falakaya yatırıldığını” söyledi. Babacan’ın Polisiye tedbirlerden söz etmesine de değinen Özince ”O zaman Türkiye, yönetimin doğru ve güvenilir olduğu bir ülke olmaktan çıkar” dedi. “Polisiye ne tedbir uygulayabilirsiniz ki? Hukuk devletinde değil miyiz? Ne biçim ifadeler bunlar. Hangi polisiye?... Polisiye bir şey varsa o zaman yerimizde oturmamız kabahat.”
Bankacılık sektörü genel olarak bu son karşılık artışına direnç gösteriyor. Vakıfbank Genel Müdürü de tedbirlerin sertliğinden bahsederken, faizlerin artma olasılığına değindi.

Hamit Aydoğan : Küçük bankaya sınırlama olmasın.

ABank Genel Müdürü Hamit Aydoğan “ Mevduatın maliyeti yüzde 9’ları geçiyor. Yüzde 8.5’a kredi veriliyor. Nedeni rekabet. Yüzde birlik payı olan bankalar %25 büyüse dahi sektöre etkisi güçlü olmaz. Önemli olan ilk 7-8 bankanın hareketi. Payları %80’lere geliyor. Büyüğü büyük, küçüğü küçük bırakmak yerine denge sağlanmalı. Hedef küçüklere fırsat vermek değil mi?”diyor.

Bankalar faiz artırdı

Merkez Bankası, kredi talebini düşürmek için zorunlu karşılık oranlarını arttırma kararında ısrarcı, 1 Nisan 2011 tarihinden itibaren geçerli olacak son arttırım kararının ardından bankaların tüketici kredileri ve mevduat faiz oranlarını bir miktar arttıracağı ise beklentiler arasında. Hatta Merkez Bankası’nın verdiği kararın ardından bazı bankalar faiz oranlarında değişikliğe gitmeye başladı bile.
Piyasada mevcut yatırım olanakları incelendiğinde, tasarruf mevduatının yatırımcısına tatmin edici bir reel faiz getirmediği görülecektir. Enflasyon hedefi bu yıl için 5.9. Ancak ufuktaki gelişmeler dikkate alındığında enflasyonun buralarda kalabilmesinin gerçekten güç olduğu ortada. Dolayisiyle net %7 faiz veren bir sistemde tasarrufcuyu memnun etmek mümkün değil. Bu ancak yabancıya hitap eden ve ona tatmin edici bir reel faiz bırakan bir uygulama. Bu nedenle yakın vadede mevduat faizlerinin buralarda dolaşmasını beklemek hayal olur.
Haftayı 65.174’den kapatan Borsa 65.000 üzerinde tutunmaya çalışıyor. Yakın vade de bu direncin kırılmasını bekliyorum. 67.000’ler yakında görülebileceğinden bazı hisseler için alım zamanı diyebiliriz.
Devlet tahvilinin getirisi bugünlerde % 8.5-9 dolayında. Mevduattan reel faiz açısından daha avantajlı durumda. Bu da gene yabancı için fevkalade cazip bir ortam yaratıyor. Nitekim toplam Devlet Tahvili portföyü içinde yabancının payının geçen yılın mart ayı %28 iken bu yılın mart ayında % 4o’lara ulaştığını görüyoruz. Şimdilik yabancı ilgisi doludizgin devam ediyor.
Döviz konusunda TL.değer kazanmaya devam ediyor. Bu durumun TL. karşılıkların yatırılacağı 15 Nisan’a kadar devamını bekliyoruz. Diğer taraftan sıcak para özellikle devlet tahvili nedeniyle gelmeye devam ediyor. Haftayı 1.5420’den kapatan doların bu haftayı 1.53-1.5450 aralığında geçirmesi bekleniyor. Euro haftayı 2.1729’den kapattı.
Euro konusunda AB Merkez Bankası’ndan faiz artırım beklentisi var. AB sıcaklığını koruyor.

İş Bankası Genel Müdürlüğüne Adnan Bali getirildi.

Ersin Özince’nin Yönetim Kurulu Başkanı olmasıyla boşalan genel müdürlüğe uzun yıllardır bankaya önemli hizmetler yapan Kurumsal Kredilerden sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Adnan Bali getirildi. Değerli dostumuzun esasen beklenmekte olan tayini banka genelinde ve sektörde büyük memnuniyet yarattı. Sn. Özince ve Bali’ye yeni görevlerinde başarılar diliyoruz.

Esenlikle Kalın.

(DİKKAT: Haftalık ekonomik yorum Emen&Emen tarafından turkiyeturizm.com için hazırlanmaktadır. İzinsiz kopyalanıp kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Aksi takdirde Basın Yasası ve Telif Hakları Yasası'na göre yasal işlem yapılacaktır)