JAPONYA’DA BÜYÜME YAVAŞLADI

MURAT EMEN-EMEN&EMEN
Haftanın Ekonomik Görünümü 27 Ağustos-01 Eylül 2012
İSTANBUL- Japonya'da, euro bölgesindeki krizin ihracatı olumsuz yönde etkilemesi ve iç talebin düşük kalması nedeniyle, yılın ikinci çeyreğinde ekonomik büyüme yavaşladı.
İkinci çeyrek dönemde Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GYSH) yüzde 0.3 oranında büyüdü. Önceki çeyrek dönemde ise GSYH yüzde 1 oranında artmıştı. Geçen sene aynı dönem ile karşılaştırıldığında ekonomi yüzde 1.4 büyüdü.
Uzmanlara göre küresel ekonomideki belirsizlikler nedeniyle, Japonya'da büyüme önümüzdeki aylarda daha fazla yavaşlayabilir.
Tokyo'da Meiji Yasuda Hayat Sigorta'nın baş ekonomisti Yuichi Kodama iç talebin azalması ve Avrupa'daki borç krizi nedeniyle ihracatın daha fazla düşecek olması nedeniyle Japonya'nın Temmuz-Eylül ayları arasında ekonomik durgunluk yaşayacağını söyledi.
ABD'de ekonomik canlanmanın kırılgan olması ve euro bölgesinde devam eden borç krizi ülkenin ihracat sektörünü olumsuz yönde etkiledi. Bunun yanısıra Japon Yeni'nin yüksek olması da Japon ürünlerinin fiyatını artırarak ihracat karlarını azalttı. Son rakamlara göre dış talebin dibe vurması Japonya'nın GSYH'ında yüzde 0.1'lik düşüşe neden oldu.
İç talebi de artırmak da giderek zorlaştı. Hane halkı harcaması ve özel tüketim yılın ikinci çeyreğinde yüzde 0.1 arttı ancak bu önceki çeyrek döneme göre yüzde 1.2 düşüş anlamına geliyor.
Tokyo'da Shinkin Portföy Yönetimi şirketinin baş ekonomisti Hiroshi Miyazaki, "Dış talebin düşük olacağını biliyorduk. Öyle görünüyor ki iç tüketim ve kamu yatırımları da büyümeyi sağlamak için yeterli olmadı" dedi.
Uzmanlar hem iç hem de dış talebin düşmesinin, hükümetin yeni büyüme önlemleri almak için baskı yaratacağını söylüyor.
Miyazaki, geçen sene yaşanan deprem felaketinin ardından inşaat çalışmalarının devam edeceğini ancak geçen sene ile karşılaştırıldığında büyük kazanç getirmeyeceğini söylüyor.
Yılın ilk çeyreğinde inşaat ve yeniden yapılandırma Japon ekonomisinin büyümesini sağlayan temel faktörlerdendi.
Geçen hafta Japonya Merkez Bankası faiz oranını değiştirmeyerek, 0 ve yüzde 0.1 arasında tuttu.

JAPONYA'DA DEV TİCARET AÇIĞI

Japonya, yılın ilk altı ayında rekor düzeyde ticari açık kaydetti.



40 milyar doları bulan açığın temel sebebinin, ihracatın zayıflaması ve enerji tesislerinin işletilmesinde kullanılacak doğal gaz ve petrol talebindeki artış olduğu belirtildi.
Japonya'da geçen Mart ayında Fukuşima nükleer santralında yaşanan felaketin ardından 62 nükleer reaktörün sadece 2'si kullanımda bulunuyor.
Uzmanlar, Avrupa'dan talebin düşmesi ve Çin'de büyüme hızının yavaşlamasının da bu durumda rol oynadığı görüşünde.
Öte yandan Japonya, Haziran ayını petrol fiyatlarındaki düşüşün ihracat maliyetini düşürmesi sayesinde ticaret fazlasıyla kapamıştı.
Dünyanın en büyük ekonomiye sahip üçüncü ülkesi olan Japonya, ekonomik büyüme için büyük ölçüde ihracata bel bağlamış durumda.
Küresel ekonomide yavaşlamanın Japonya'yı da etkileyebileceği kaygıları hakim.
Japon üreticilerinin en büyük kaygılarından biri yenin güçlü olması.
Japon malları, ithalatçılar için pahalı hale gelerek rekabet gücünü azaltıp ihracatı olumsuz etkilediği gibi, ihracatçıların dışarıda edindikleri kârlar da ülkeye girdiğinde kayıp yaşıyor.
Fakat bu yıl başından beri yenin dolar karşısında yüzde 4 zayıflamış olması Japon üreticilere nefes alma olanağı verdi.
Uzmanlar, yenin son aylardaki istikrarlı konumunun da iş adamları arasında morali yükselttiğini belirtiyor.

DESTEK GELMEDİ 'YUNANİSTAN REFORMLARA BAĞLI KALMALI'

Alman ve Fransız liderler, reformlara bağlı kalmaması halinde Yunanistan'a kurtarma paketi karşılığında dayatılan kemer sıkma önlemlerinde hareket serbestisi tanınmayacağını söyledi.
Almanya Başbakanı Angela Merkel ve Fransa Cumhurbaşkanı François Hollande ikinci kurtarma paketi çerçevesinde, kemer sıkma önlemlerini hayata geçirmek için biraz daha zaman isteyen Yunanistan'ın talebini ele almak üzere bir araya geldi. İki lider ayrı ayrı Yunanistan Başbakanı Antonis Samaras ile de görüşecek.
Borç krizindeki Yunanistan'a bu yılın başlarında 130 milyar Euro'luk ikinci bir kurtarma paketi verilmişti. Paket için gereken fonları Troyka diye adlandırılan, Uluslararası Para Fonu, Avrupa Merkez Bankası ve Avrupa Komisyonu üçlüsü sağlıyor. Kredi Atina'ya dilimler halinde veriliyor ve bundan sonraki dilim 33,5 milyar Euro tutarında olacak.
Her bir dilimin verilmesinden önce Troyka müfettişlerinin Yunanistan'ın bütçesinde kabul ettiği kesintileri yapıp yapmadığını denetleyip ikna olması gerekiyor. Son dilim için karar Troyka'nın gelecek ay Atina'ya yapacağı denetleme ziyareti sırasında verilecek.
'Yunanistan da çaba harcamalı'
Merkel, Hollande ile birlikte düzenlediği basın toplantısında "Benim için hepimizin taahhütlerine bağlı kalması önemli. Troyka'nın raporunu bekleyip göreceğiz. Ama Yunanistan'a Yunan halkının özverisini gerektiren reform yolunu izlemesini tavsiye ediyorum." dedi.
Holande da Yunanistan'ın Euro bölgesinde kalmasını umduğunu belirterek "Ama tabii ki Yunanistan'ın da bunun için çaba göstermesi gerekiyor" diye konuştu.
Euro Grubu Başkanı Jean-Claude Juncker, Çarşamba günü kurtarma paketindeki koşulların değiştirilmesine açık kapı bırakmıştı.
Yunanistan'dan kurtarma paketi karşılığında bütçe açığını kapamak için kamu harcamalarında kesintiye gitmesi, emek piyasasına ilişkin yasaları yeniden düzenlemesi ve özelleştirmeye hız vermesi de isteniyor.
Euro bölgesi liderleri şimdiye kadar kredi koşullarını yumuşatmaya yanaşmadı. Euro bölgesinin en zengin ülkesi Almanya'da hükümetin, Yunanistan'a daha fazla taviz vermemesi için baskı altında olduğu ve Merkel'in güç durumda olduğu biliniyordu.
Samaras ise Yunanistan'ın ekonomik, siyasi ve sosyal açıdan yeni bir sayfa açmakta olduğunu, euro'dan çıkarılmalarını bekleyenleri yanıltacaklarını vurgulamıştı.

DOLARDA DEĞER KAYBI SÜRÜYOR

Geçtiğimiz hafta açıklanan FED tutanakları sonrasında dolar endeksi 81,333 ile iki ayın en düşük seviyesine geriledi. Piyasalar yeni bir gevşeme politikası beklentisi içine girince doların değer kaybı arttı. Euroda değer kazancının hızlanmasıyla Euro/dolar paritesi 1,2563 ile 7 haftanın en yüksek seviyesini gördü.1.27'e dogru gidiyor. Dolar tüm gelişmekte para birimleri karşısında değer kaybediyor. TL karşısında yüzde 0,24 düşüşle 1,7960 seviyesinde seyrediyor.
İçeride gösterge tahvilin faizindeki düşüş dikkat çekiyor. Tahvil-bono piyasasında dün spot kapanışta son işlemlerde yüzde 7.86, valörlüde ise yüzde 7.81 seviyesinde olan 5 Mart 2014 itfalı gösterge tahvilin bileşik faizi, yeni günde 15 baz puan düşüşle 7,66 seviyesinde seyrediyor.
Yurtdışı piyasalardan pozitif ayrışan İMKB bayram sonrası yükselişini sürdüyor. IMKB güne yurtdışı piyasalara pararlel olarak yüzde 0,42 primli 66.386 puandan başladı.
FED toplantı tutanaklarında çok sayıda üyenin kısa süre içinde toparlanma gelmemesi halinde ek parasal genişlemeye yeşil ışık yaktığını ortaya koymasıyla emtialarda görülen yükseliş yeni günde devam ediyor. Brent petrol tarafında ise 117 dolar seviyesine yaklaşıldı.



KONUT SATIŞLARI ARTTI

Yılın ikinci çeyreğinde konut satışları, bir önceki çeyreğe göre yüzde 10,35 oranında arttı. Söz konusu dönemde 106 bin 35 konut, satış sonucu el değiştirdi.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2012 yılının ikinci dönemine (Nisan-Mayıs-Haziran) ilişkin “Konut Satış İstatistiklerini” açıkladı. Buna göre, 2012 yılı ikinci döneminde, konut satışlarında bir önceki döneme göre en yüksek artış yüzde 102,89'la Van, Muş, Bitlis, Hakkari (TRB2) bölgesinde gerçekleşti.

4 DÖNEMLİK ORTALAMALARA GÖRE YÜZDE 11,37 ORANINDA ARTIŞ GERÇEKLEŞTİ

Konut satışlarında, yılın ikinci çeyreğinde, 4 dönemlik ortalamalara göre değişimlere bakıldığında ise Türkiye genelinde yüzde 11,37 oranında artış gerçekleşti.
Konut satışlarında 4 dönemlik ortalamalara göre 25 bölgede artış, 1 bölgede ise düşüş meydana geldi. Değişim oranlarına bakıldığında en yüksek artışı gösteren bölge yüzde 56,66 oranıyla Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova (TR42) bölgesi oldu. En fazla düşüş gösteren bölge yüzde 15,19 oranıyla Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan (TRA2) oldu.

TÜRKİYE RAPORU
Türkiye bayramla birlikte sıcak günler yaşamağa başladı. PKK hainliğini bayram mayram dinlemeden sürdürdü ve özelliklede sivilleri hedef aldı. Terörün girmediği nadir şehirlerimizden olan Gaziantep kana bulandı.Bütün yurtta infial yaratan olay ve devam eden hainlikler vatandaşın sabrını taşırdı. Daha sert olunması savunmada kalınmaması konusunda hatta PKK'nın kökünün kazınması konusunda hükümete karşı tepkiler artıyor. İki bakan vatandaşın elinden güçlükle kurtarıldı. Herkeste bir “Kandil” tepkisi gelişiyor ve PKK'nın karargahının neden yerle bir edilmediğinin tepkisi gelişiyor. Hükümeti acizlikle, istihbaratı becerisizlikle suçlayan demeçler medyada sık görülmeğe başladı. Davutoğlu'nun neye benzediği anlaşılamayan dış politikasıda özellikle Suriye konusunda ciddi biçimde sorgulanıyor.
Ülke bayramı üzüntülü geçirirken, bayram münasebetiyle vatandaş yollarda gene harap oldu. Kazalar birbirini kovaladı.
Her açıdan hareketli bir döneme giriyoruz. Gerek siyasi gerekse ekonomik olarak dikkatli olmamız gereken bir dönem yaşıyoruz.

KREDİLERİ BÜYÜTME VE EKONOMİNİN GAZINA BASMA HENÜZ YOK.

Para politikasının satır başları aşağıdaki gibi;

• Merkez Bankası ağustos ayı faiz kararını açıkladı. Oranlarda bir değişikliğe gitmedi. Ama "önümüzdeki dönemde faiz koridorunun kademeli olarak daraltılabileceğini ifade ederek" eylül ayı için randevu verdi. Bu durum, piyasalar tarafında fiyatlanmaya başladı ve faiz oranları geriledi.
• Hazine gösterge faizi yarım puan gerileyerek yüzde 7.75'e indi. Hazine faizi mayıs sonunda yüzde 9.84'ten düşüşe geçmiş ve 3 Ağustos'a kadar iki ay boyunca devamlı bir inişle yüzde 7.47'ye gerilemişti.
• Merkez Bankası'nın fonlama faizini son aylarda aşağı çekmesi genel bir faiz indirimine zemin hazırladı. Fonlama faizinin ortalaması mayısta yüzde 9.75 iken haziranda yüzde 9.15'e, temmuzda yüzde 8.05'e ve ağustosun ilk yarısında yüzde 6.97'ye çekildi. Böylece son üç ayda fonlama faizinde 3 puanlık düşüş gerçekleşti.
• Bankalar da mevduat faizlerini indirmeyi hızlandırdı. 10 büyük mevduat bankasının faizi temmuz sonunda yüzde 9.84 düzeyinde iken dün yüzde 9.50'ye indi. Büyük bankaların tümünün 100 bin lira ve üstü mevduata üç aylık vadede verdiği faiz yüzde 10 'un altına indi. Mevduat faizlerinin ortalaması haziran sonunda yüzde 10.22 seviyesindeydi.
• Buna karşılık kredi faizlerinde pek değişiklik olmadı. Bankalar yüzde 14-15'ten kredi kullandırıyor. Çünkü kredi faizini belirleyen de Merkez Bankası'nın faiz koridorunun üst sınırı. Yani normal fonlama dışında paraya ihtiyacı olanlara uygulanan faiz yüzde 11.5. Üzerine masraf ve komisyonlar eklendiğinde ortaya kredi faiz oranı çıkıyor. Merkez Bankası koridorun üst sınırını düşürmeyerek bankaları yönlendiriyor.
• Bunun yanında ekonomi yönetiminin bu yıl kredi büyümesini yüzde 14-15'le sınırlandırma hedefi bulunuyor. Ekonomiyi soğutmak amacıyla kredi artışı geçen yıl yüzde 25 e indirilmişti. Halen kredilerin yıllık büyüme hızı yüzde 18. Bu açıdan da Merkez Bankası, "Ekonomiyi fazla soğutursak dondururuz" uyarısına tepki vermekte acele etmiyor. Çünkü koridorun üst sınırının aşağı çekilmesi kredilerde gaza basma etkisi yaratacak. Rakamlar ise kredi artışının daha da yavaşlatılmasına işaret ediyor. Merkez Bankası için de FED'in 12-13 Eylül deki parasal genişlemeye gidip gitmeme kararı bu nedenle önem taşıyor. 3. parasal genişleme kararı gelirse faizler düşürülecek, zorunlu karşılıklarla miktarsal sıkılaştırmaya gidilecek.
• Merkez Bankası küresel piyasalardan esecek ters bir rüzgâra karşı zayıf kalmak istemiyor. Bu nedenle para politikasında her iki yönde de esnekliğin korunmasının uygun olacağını" ve "Alınan tedbirlerin krediler, yurtiçi talep ve enflasyon beklentileri üzerindeki etkileri dikkatle takip edileceğini, Türk Lirası fonlama miktarının gerekli görüldüğünde aşağı veya yukarı yönde ayarlanacağını belirtiyor.
Kısaca ayak henüz frenden çekilmedi, kredileri büyütme ve ekonominin gazına basılmadı.

PİYASALAR

Borsa

FED'den gelen olumlu sinyaller ve Fitch'in artırım sinyalleri ile endeks 66 bini geçti. Özellikle perşembe akşamı endeksi 66 binde tutmak için son dakikalarda büyük gayret gösterildi. Erdemir ve Akenerji üzerinde yoğunlaşma var. 30 ve 100 endeks kağıtları genellikle alıcılı gidiyor. Dış gelişmeler özellikle FED'in 31 agustos ta yapacağı Jackson Hall toplantısı merak ediliyor. Endeks bu hafta 68.000 görebilir.

Faizler

FED tutanakları ve açıklamalar yeni bir parasal genişleme sinyali verdiği için risk iştahı arttı ve faizler 16 baz puan geriledi ve 7.67 civarında. Bu hafta 7.50 ve aşağısını görebiliriz.

Döviz

Parasal genişleme sinyalleri dolara değer kaybettirdi. Euro/dolar paritesi 1.27'e doğru hareketli. Dolar 1.7960 civarında. FED takip edilecek. Fitch'in “yatırım yapılabilir” anlamı içeren not artırımını piyasalar esasen satın aldı. Ama Suriye olayları ve beklentiler piyasada ve risk iştahında tereddütler yaratıyor.

Esenlikle Kalın

(DİKKAT: Haftalık ekonomik ve politik yorum Emen&Emen tarafından turkiyeturizm.com için hazırlanmaktadır. İzinsiz kopyalanıp kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Aksi takdirde Basın Yasası ve Telif Hakları Yasası'na göre yasal işlem yapılacaktır)