Testa adı 98 yıl sonra Beyoğlu’nda yeniden hayat buldu

Cenova’dan İstanbul’a, İstanbul’dan Hollanda’ya uzanan Testa ailesinin geçmişi, Beyoğlu’ndaki Terkos Çıkmazı’na yerleştirilen tarihî bilgilendirme tabelasıyla yeniden görünür oldu.

İLHAN KARAÇAY
İSTANBUL – Yüzyıllar boyunca İstanbul’da yaşayan, Osmanlı Devleti ile Avrupa temsilcilikleri arasında tercümanlık ve diplomasi görevleri üstlenen Testa ailesinin adı, 98 yıl sonra Beyoğlu’ndaki eski sokağında yeniden hatırlatıldı.

Beyoğlu Belediyesi’nin açıklamasına göre, 1928 yılına kadar Testa Çıkmazı olarak anılan, bugün ise Terkos Çıkmazı adını taşıyan sokağın girişine tarihî bilgilendirme tabelası yerleştirildi. Tabela, sokağın eski adını ve ailenin İstanbul geçmişini ziyaretçilere aktarıyor.

AİLENİN TALEBİ, ARŞİV ARAŞTIRMALARIYLA BULUŞTU

Çalışma, aile üyeleri Andre ve Patrick Testa’nın atalarının adını eski sokaklarında yaşatma isteğiyle gündeme geldi. Dr. Mehmet Tütüncü’nün eski haritalar ve arşiv belgeleriyle desteklediği girişim, 2024 yılında basına da yansımıştı.

Tabelanın açılışına Hollanda’nın İstanbul Başkonsolosu Daan Huisinga, Levanten Kültür ve Mirasını Koruma Derneği Başkanı Mario Antonio Ebcim, Andre ve Patrick Testa ile Dr. Mehmet Tütüncü katıldı.

Beyoğlu Belediyesi ve Hollanda Başkonsolosluğu’nun iş birliğiyle gerçekleştirilen çalışma, ailenin İstanbul’daki izlerini Türkiye–Hollanda ilişkilerinin kültürel mirasıyla buluşturdu.

“YENİDEN EVİME DÖNMÜŞ GİBİ HİSSEDİYORUM”

Açılışta konuşan Patrick Testa, aile mezarlarının Feriköy’de bulunduğunu hatırlatarak İstanbul’la bağlarının sürdüğünü anlattı. Sürece katkıda bulunan Beyoğlu Belediyesi’ne, Hollanda temsilciliğine ve Mehmet Tütüncü’ye teşekkür etti.

Tabeladaki aile armasına da değinen Patrick Testa, armada yer alan Hollanda aslanı, Türk kartalı ve Osmanlı hilalini, ailenin iki ülke arasında üstlendiği görevlerin hatırası olarak değerlendirdi.

Andre Testa ise İstanbul’a duyduğu bağlılığı şu sözlerle dile getirdi:

“Burası benim evim; dünyada kaybolup da yeniden evime dönmüş gibi hissediyorum.”

CENOVA’DAN İSTANBUL’A UZANAN AİLE TARİHİ

Ailenin geçmişi, 13’üncü yüzyılda Cenova’dan Bizans İstanbul’una gelen atalarına kadar uzanıyor. Osmanlı döneminde Galata ve Beyoğlu çevresinde yaşayan Testalar, yabancı temsilciliklerle Osmanlı yönetimi arasındaki ilişkilerde tercümanlık ve diplomatik görevler üstlendi.

Kuşaklar boyunca İstanbul’da yaşayan ailenin daha sonra Hollanda ile geliştirdiği bağlar, farklı ülkeler ve kültürler arasında şekillenen bir aile tarihini ortaya koyuyor.

 

LEVANTEN MİRASI İSTİKLAL SANAT GALERİSİ’NDE

Testa ailesinin geçmişini hatırlatan çalışmaya, “Levantenlerin İstanbul’u, İstanbul’un Levantenleri” sergisi de eşlik etti.

Beyoğlu Belediyesi’nin ev sahipliğinde, Levanten Kültür ve Mirasını Koruma Derneği ile hazırlanan sergi, derneğin beşinci kuruluş yıl dönümü etkinlikleri kapsamında açıldı.

Küratörlüğünü Prof. Dr. Seza Sinanlar Uslu’nun üstlendiği sergi, geçmişte Sebah & Joaillier Fotoğraf Stüdyosu’na ev sahipliği yapan tarihî binadaki İstiklal Sanat Galerisi’nde ziyaretçilerini ağırlıyor. Arşiv belgeleri, fotoğraflar ve koleksiyonlarla İstanbul’un Levanten geçmişini anlatan sergi, 8 Kasım’a kadar gezilebilecek.

Açılışta Beyoğlu Belediyesi Başkan Vekili Sefer Karaahmetoğlu, Levantenlerin İstanbul ve Beyoğlu’nun karakterinin oluşumuna katkılarını vurguladı. Mario Antonio Ebcim ise Beyoğlu’nda bir merkez açma hedeflerini paylaştı.

GASPARD TESTA’NIN 84 GÜNLÜK YOLCULUĞU KİTAPLAŞTI

Testa ailesinin Hollanda ile ilişkilerinin önemli tanıklarından biri de Gaspard Testa’nın seyahat günlüğü.

1770 doğumlu Gaspard Testa, 1793 yılında, henüz 23 yaşındayken Hollanda Büyükelçisi Frederik Gysbert van Dedem’in yolculuk grubuna katıldı. İstanbul’dan başlayan ve at arabalarıyla gerçekleştirilen Hollanda seyahati 84 gün sürdü.

Gaspard’ın yol boyunca Fransızca tuttuğu günlük, Mehmet Tütüncü’nün çalışmasıyla “Van de Bosporus naar de Zuiderzee” adı altında kitaplaştırıldı. Kitabın derleme ve giriş bölümünü Tütüncü hazırlarken, Hollandaca çevirisini Heinerich Kaegi ve Inês de Brito üstlendi.

Daha sonra Hollanda’nın İstanbul’daki diplomatik temsilinde görev yapan Gaspard Testa, uzun hizmetlerinin karşılığında 1847 yılında baron unvanı aldı.

HAARLEM’DEKİ KİTAPTAN BEYOĞLU’NUN SOKAK HAFIZASINA

Kitabın Haarlem’deki tanıtımını daha önce izleyerek haberleştiren gazeteci İlhan Karaçay, Testa ailesinin hikâyesini bu kez Beyoğlu’ndaki tabelayla yeniden gündeme taşıdı.

Dönemin Türkiye’nin Lahey Büyükelçisi Şaban Dişli’nin onur konuğu olduğu kitap tanıtımı; araştırmacıları, diplomatları ve aile üyelerini bir araya getirmişti. Tütüncü, kitabını daha sonra dönemin Hollanda Kültür ve Medyadan Sorumlu Devlet Bakanı Günay Uslu’ya da sunmuştu.

Tabelanın açılışının ardından Mehmet Tütüncü, Hollanda Başkonsolosluğu’nun ev sahipliğindeki “İstanbul, İzmir ve Amsterdam Arasında Testa ve Hochepied Aileleri” başlıklı konferansta da ailelerin geçmişini anlattı.

Terkos Çıkmazı’nın girişindeki yeni tabela, bugün ziyaretçilere küçük bir Beyoğlu sokağından Cenova’ya ve Hollanda’ya uzanan tarihî bağları keşfetme imkânı sunuyor.

Manşetler

Finlandiya’nın kış turizmi İstanbul’da tanıtıldı
Malezya’nın renkleri ve lezzetleri İstanbul’da buluştu
Hilton 2027 otel açılışlarını duyurdu
Suudi Arabistan’da turizm harcamaları 40,5 milyar dolara ulaştı
Rotana, Mısır’da 2030’a kadar 25 otele ulaşmayı hedefliyor
Suudi Arabistan’da şef adaylarına iki yıllık aşçılık eğitimi
FITUR Screen 2027’de film ve dizi rotaları turizme kazandırılacak
Cumhurbaşkanlığı Bisiklet Turu 190 ülke ve bölgede yayımlandı
MG International ilk sürdürülebilirlik raporunu açıkladı
İstanbul Uluslararası Perküsyon Günleri 20 Kasım’da