EMRE ALTINTAŞ- TÜRKİYE TURİZM
LONDRA / BRIGHTON - Havacılık uzmanları, koronavirüs salgını sırasında uzun süre çalışmayan depolanan uçakların teknik sorunlar yaratarak kazaya yol açabileceklerini söylediler. Ayrıca uçuştan uzak kalarak 'paslı' hale gelen pilotların havayolu çalışanlarının ve uçakların yeniden faaliyete geçmesi konusunda endişelerini dile getirdiler .
Uluslararası Havayolu Taşımacılığı Birliği, IATA, pandemide paslanmanın kazaları artıracağı endişesini dile getirerek, uçakların bakımı yanında pilotların eski alışkanlıklarını kazanmaları için yeniden eğitilmeleri gerektiğini bildirdi.
GÜVENLİK ENDİŞELERİ ARTIYOR
“Uçak kullanmak, bisiklet kullanmak kadar kolay değil!” diyen uzmanlar havayolları depolardan çıkan uçakların yeniden havalanmasını beklerken güvenlik endişeleri nedeniyle önlemler alıyor.
Evlerinden çıkarak işe dönen pilotlar için “Böceklerin yuvalarından çıkarak, harekete başlamaları gibi işe dönen pilotlarda potansiyel sorunlar olarak ortaya çıktı” dediler Bu arada havayolu endüstrisinde daha önce görülmemiş ölçekte uçaklar depodan çıkarıldıkça rapor edilen bakım sorunlarında artış oldu. Seyahat kısıtlamaları ve Covid-19'un sınırlar ötesine yayılmasını durdurmak amacıyla bu yıl uçuşlarda büyük bir düşüşe neden oldu.
PASLI ÇALIŞANLAR SORUN
Havacılık sigortacıları ve düzenleyiciler, havayollarının tam işlevselliğe nasıl döneceği konusunda endişelerini dile getirdiler.
Sigorta komisyoncusu Asya Havacılık Başkanı Aon Gary Moran BBC'ye: 'İşe geri dönen oldukça paslı havayolu çalışanı insanlarımız var, bu büyük bir sorun” dedi.
Havacılık dergisi FlightGlobal'in Asya İdari Editörü Greg Waldron: 'Bir uçağı uçurmak oldukça teknik olabilir. Bir süredir yapmıyorsanız, kesinlikle bisiklet sürmek gibi kolay değil.” şeklinde konuştu.
Bu arada British Airways, uçuş görevlileri, uzun süredir ayrı kaldıkları uçuşa yeniden dönerken kendilerini 'güvensiz' hissettiklerini söylediler.
PİLOTLAR EĞİTİMDELER
FlightGlobal'in Edİtörü Waldron, havayollarının pilotların dönüşlerinde daha temkinli davrandıklarının farkında olduklarını ve birçoğunun uçuş simülatörlerinde kendilerine ekstra zaman ayırarak eski alışkanlıklarını kazanmaya çalıştıklarını bildirdi.
IATA “PASLANMAK KAZALARA NEDEN OLABILIR”
Uluslararası Havayolu Taşımacılığı Birliği'ne (IATA) göre, paslanma sonucunda 'dengesiz' veya kötü yönetilen uçuşların sayısının bu yıl keskin bir şekilde arttığı belirtilerek “Bu tür aksilikler, sert inişlere, pist aşımlarına ve hatta kazalara neden olabilir” denildi.
Asya Havacılık Başkanı Aon Gary Moran, IATA'nın verilerinden endişe duyduğunu belirterek, havayollarını inişlere odaklanmak için ekstra pilot eğitimi verip vermediklerini sorgulamaya başladı.
KAZALARI ENGELLEMEK İÇİN EĞİTİM ÖNEMLİ
Havayollarında en büyük kazaların yaklaşımlar ve inişlerde gerçekleştiğini belirten uzmanlar, düzenli eğitim ile düzenli deneyimin hayati önem taşıdığını belirttiler.
Uçak üreticisi Airbus’a göre, en büyük ölümlü kaza kategorisi bir havalimanına yaklaşmaya kadar izlenebilirken, ölümcül olmayan kazaların en büyük sayısı iniş sırasında meydana geliyor.
Mayıs ayında, bir Pakistan International Airlines uçağı, istikrarsız bir yaklaşımdan sonra düştü ve 97 kişi öldü. Yine istikrarsız bir yaklaşımın ardından inişte Air India Express kazasında 18 yolcu öldü.
TEK SORUN EĞITIM DEĞIL.
Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı (EASA), depodan çıktıktan sonraki ilk uçuş sırasında uçağa güvenilmez. Ancak hava hızı ve irtifa okumaları raporlarının sayısı arttıkça güven artar. Ancak raporlarda 'endişe verici eğilim' bulunduğunu bildirdi. Bazı durumlarda, kalkışların terk edilmesi veya uçağın üsse geri dönmesi gerekiyor.
PİTOT TÜPLERİNDE BÖCEK LARVASI BULUNDU
Çoğu durumda sorunlar, uçağın en küçük noktalarında tespit edilemeyen farklı yuvalarında, bilgisayarlarında anahtar verileri besleyen basınca duyarlı sensörlere kadar uzanıyordu.
Haziran ayında, bir Wizz Air Holdings PLC jeti, kaptan, hava hızının sıfır olduğunu fark edince kalkışı durdurdu.
İngiltere Hava Kazaları Araştırma Şubesi, geçen ay yaptığı açıklamada, uçağın incelemesinde uçağın uçuştan 12 hafta önce park halindeyken pitot tüplerinden birinde böcek larvası bulunduğunu söyledi.
Bir pitot tüpünü bloke eden böcekler, 1996 yılında Dominik Cumhuriyeti'nde 189 kişiyi öldüren kiralık Birgenair uçağını düşürmüştü.
BEKLENMEDİK DURUMLARA HAZIR OLUNMALI
Singapur merkezli bir havacılık ve uzay ortağı olan HFW hukuk bürosundan Kate Seaton, uçakların benzeri görülmemiş topraklamadan sonra hizmete dönüşlerinde, uçuş ekiplerine büyük görev düştügünü belirterek “Yeterli şekilde tanımlanamayan potansiyel kusurların farkında olmaları gerekiyor. Yeni bir dönemdeyiz. Sektör riskleri azaltmak için adımlar atmalıdır. Ancak beklenmedik durumlara hazırlıklı olunmalı" dedi.
TEKNİK SORUNLAR
Avrupa Birliği Havacılık Güvenliği Ajansı EASA geçen ay yaptığı açıklamada, uzun süreli park etme sonrasında ortaya çıkan teknik sorunların, yakıt sistemi kirlenmesi, düşük park freni basıncı ve acil durum bataryalarının şarjını kaybetmesinden sonra uçuş sırasında motorun kapanması olduğunu söyledi.
EĞİTİM ŞART
Sigortacı Aon's Moran, 'İşe dönen oldukça paslı havayolu çalışanlarımız var. Bu büyük bir sorun' dedi. Havayolları, hizmete yeniden giren pilotlar için teori tazelemelerinden birden fazla simülatör oturumuna ve devamsızlık süresine bağlı olarak denetimli uçuş kontrollerine kadar değişen eğitim programları geliştirdi.