MURAT EMEN-EMEN&EMEN
Haftanın Ekonomik Görünümü 5-10 Ağustos 2012
İSTANBUL- Seçimle gelmiş Cumhurbaşkanı Mursi'nin ordu tarafından görevden alınmasından buyana Mısır'da ortalık durulmak bir yana daha da kötüye gidiyor. Batı dünyasının Müslüman Kardeşler Örgütünü benimsemediği ortada. Batı dünyasının özellikle ABD'nin desteğini alan General Issi'nin olaylar karşısındaki sert politikası devam ediyor. Issi, Cemal Abdülnassır, Enver Sedat'tan sonra gelen üçüncü askeri lider. Şimdiye kadar ki davranışı onların yolundan gitmeyeceğini gösteriyor.
ABD Dışişleri Bakanı John Kerry, Issi'ye destek çıkarak, Mısır ordusunun ülkede demokrasiyi yeniden inşa etmekte olduğunu belirtti. Ordu halkın arzusu ile iktidara el koydu. Mısır'ın kaosa ve şiddete sürüklenmesinin korkan milyonlarca kişinin ordudan duruma müdahale etmesini istediğini söyledi. Mısır'da sivil bir hükümet vardır. Kısa zamanda da seçimlere gidilecektir” dedi.
Bütün bunlar olurken:
RAMAZAN BAYRAMINIZ KUTLU OLSUN
TÜRKİYE RAPORU
Merkez enflasyon tahminini biraz ılımlı yükseltti
Geçtiğimiz haftadan akılda kalan iki önemli gelişme var. Birincisi piyasalar 0.75 baz puan ı yeterli bulmadı. Faizin artırılmasını bekliyor. İkincisi de TCMB'nin 2013 enflasyon tahmini gerçeklere göre düşük kaldı.
Gerek iç gerekse dış yorumlarda yapılan 0.75 baz puan faiz artırımı yeterli bulunmadı. Esasen tedrici artış mesajı verilmişti. Yatırımcılar arkasının gelmesini bekliyor.
İkincisi Merkez Bankası Başkanı Başçı beklenen enflasyon raporunu açıkladı. 2013 yılsonu enflasyonu tahminini 0.9 artırarak ortalaması 6.2 olmak üzere 5.2-7.2 aralığında tahmin etti.
Açıklamada Başçı, yıllık enflasyonun Temmuz ayında, bu yılın tepe noktası olan %9'a ulaştıktan sonra Agustos ayından itibaren aşağı yönlü bir seyir izleyeceğini tahmin ettiklerini bildirdi. Ekonomistler Başçı'nın bu yeni tahminini biraz iyimser buluyorlar. Yılın son dört ayında en fazla 1.7 artış olmalı ki Merkez'in tahmini tutsun. Doğrusu yılsonu enflasyonunun %8 olmasına kendimizi alıştırmamız lazım. Yaş meyva ve sebzede bu yaz beklenen olmadı.
Başçı konuşmasında “ Mayıs ortalarından itibaren likidite politikasını sıkıştırdık.Bu sıkıştırma enflasyon orta vadeli hedefe uyumlu hale gelinceye kadar devam edecek” dedi.
Bilindiği gibi ; TCMB sıkılaştırma yaptıkça TL ve iç talep daralır, yatırım ve üretim sartışı yavaşlar.ekonominin büyüme hızı düşer. Başka bir ifade ile döviz almak için TL bulmak zorlaşır.
Başçı ayrıca bankaların yılın kalan yarısı için dış borçlanmada (özellikle Avrupa Bankalarından ) sorun görmediklerini, vadesi gelecek sendikasyonlarda rahat olduklarını belirtti.
Başçı'nın “ Gelişmekte olan ülkeler açısından faizlerin yukarılara tırmandığı yeni bir düzen kuruldu ve bizde o düzene ayak uydurduk.” sözü son gelişmeleri özetleyen bir değerleme oldu.
Geçtiğimiz hafta hem FED hem ECB Toplantıları yapıldı. FED Toplantısında statükonun devamı kararı çıktı. Ama demoklesin kılıcı gibi her toplantıda geri sarım kararı veya planı karşımıza çıkabilir. Piyasalar FED açısından müteakip toplantının yapılacağı eylül 25'lere kadar rahat.Piyasalar ABD verilerini takip edecek. Çok ilginç, iyi veriler gelişmekte olan ülkeler açısından kötü haber, kötü veri iyi haber haline geldi.
ECB Toplantısından sonra konuşan Başkan Draghi, daha ziyade ülkelerin maliye politikalarını referans gösterdi. Benim para politikası olarak yapabileceklerim sınırlı. Bundan sonra ülke hükümetlerinin uygulayacağı mali politikalara, vergi gelirlerine altyapı yatırımlarına falan bağlı dedi.
Bütün bu toplantılarda itinalı bir dengenin korunması gözetildi.
ABD Bernanke'nin yerine gelecek kişi ile ilgili tahminler yapıyor. Şimdilik iki aday var. Biri Harvard President'i Lavrance Sumner diğeride FED içinden Bn. Alvin. Her ikiside sahalarında deneyimli kişiler.
TÜRKİYE'NİN EN KIRILGAN NOKTASI: CARİ AÇIK
Türkiye’de yıllara göre cari açığın seyri
Uzmanlar tarafından Türkiye’nin en kırılgan noktası gösterilen cari açık son 10 yılda 76 kat arttı. En son cari fazla verilen 2001’den sonra dış ticaret dengesindeki bozulmayla birlikte hızlı bir artış gösterdi.
Türkiye’nin cari açığı Mayıs’ta bir önceki yıla göre yüzde 41 artarak 7,5 milyar dolara ulaşırken, yıllıklandırılmış bazda da 53,6 milyar dolara ulaştı.Wall Street Journal, Türkiye'nin yüksek cari işlemler açığının Mayıs ayınde ulaştığı bu değer açısından ülkenin “küresel risk istahının hala kırılgan” olmayı sürdürdüğü uyarılarını yazdı.
AMERİKA RAPORU
ABD Büyüme rakamları açıklandı
Geçtiğimiz hafta ABD ekonomisinin ikinci çeyrekte % 1.7 büyüdüğü açıklandı.İlk çeyrek büyümeside 1.1 olarak revize edildi.Veriler bir bütün olarak ele alınınca piyasada hayal kırıklığına yolaçtı. Ticaret Bakanlığı ayrıca enflasyonun son üç aydır FED'in %2'lik hedefinin yaklaşık 100 baz puan gerisinde seyrettiğine de dikkat çekti ki bu da cansız ekonominin bir diğer göstergesi oldu.
Diğer taraftan;
Fed, geçtiğimiz hafta yaptığı para politikası toplantısında 85 milyar dolarlık aylık tahvil alım programını değiştirmezken tahvil alımlarının süresi konusundaki tutumunda da bir değişikliğe gitmedi.
İki gün süren FOMC toplantısı ardından yayınlanan açıklamada, Fed'in yeni planları ile ilgili yeni güçlü sinyaller verilmekten kaçınılırken piyasada bu yılın sonunda tahvil alımlarında azaltıma gidileceği beklentilerinin devam etmesine de neden oldu.
Yapılan açıklamada Fed yetkilileri büyüme hızını "oldukça ılımlı" olarak nitelendirirken enflasyonun yüzde 2'nin altında "kalmayı sürdürmesi" durumunda bunun ekonomiye risk teşkil edeceğini kaydettiler.
Bu kez büyüme için kullanılan "oldukça ılımlı" ifadesi Fed'in daha önce yaptığı açıklamalarda geçen "ılımlı" ifadesine oranla az da olsa daha yumuşak bir vurgu oldu. Ancak açıklamada büyüme hızının ve enflasyonun yılın ilerleyen aylarında artış kaydetmesinin beklendiği de ifade edildi. Açıklamanın ardından ABD borsaları günü karışık kapatırken ABD hazine kağıtları geriledi.
AMERİKA'NIN YÜKSEK GETİRİLİ TAHVİLLERİNE DÖNÜŞ BAŞLADI
Gelişmekte olan ülkelerden sermaye çıkışı yavaşlasa da devam edecek
Temmuz ayında gelişmekte olan piyasalarda yaşanan sermaye çıkışı yavaşlamış olsa da yatırımcıların, bu ülkelerin tahvillerine karşın halen ihtiyatlı olduklarını söylemek mümkün.
FED tahvil alımlarının azaltılmasını ilk defa Mayıs ayı sonunda gündeme getirmişti. O tarihten bu yana piyasa katılımcıları gelişmekte olan piyasaların tahvillerinden, hisse senedi piyasalarından ve para birimlerinden uzak duruyor. Yatırımcıların giderek ABD'nin yüksek getiri vaad eden varlıklarına yönelmeleri nedeniyle gelişmekte olan piyasalara gerçekleşen sermaye akışının azalması bekleniyordu. Be beklenti kısmen de olsa gerçekleşti.
Bazı yatırımcıların bu ülkelerdeki yüksek olduğunu düşündükleri portföylerinde tedrici azaltmalara gittiklerini kabul etmek gerekir. Nehrin akışının ABD'ye doğru olacağını unutmayalım.
AVRUPA DOSYASI
Draghi: Faizler uzunca bir süre düşük kalacak
ECB Toplantısından sürpriz çıkmadı. Faizler uzunca bir süre düşük kalabilir diyen Draghi'nin piyasaları rahatlatan ve faizlerde daha da düşme olabilir sinyali risk iştahını körükledi. Kurlar biraz geriledi.Draghi'nin ülke maliye politikalarına büyük yük düşüyor mesajı ilginçti.
(AMB) Başkanı Mario Draghi, son ekonomik göstergelerin, Euro Bölgesi'nin en kötüyü geride bıraktığını işaret ettiğini söyledi ve yetkililerin politika faizini uzunca bir süre düşük tutmayı planladığını tekrarladı.
Draghi, AMB'nin bugünkü toplantısında politika faizini rekor düşük seviye olan yüzde 0.5'te tutma kararının ardından yaptığı basın toplantısında, "Güven göstergeleri, düşük seviyelerden bazı ilave iyileşmelerin olduğunu göstermekte ve ekonomik faaliyetteki istikrar beklentisini çekingen bir şekilde teyit etmekte" dedi. Draghi, politika yapıcıların borçlanma maliyetlerini, uzunca bir süre "mevcut ya da daha düşük seviyelerde" tutmayı beklediklerini kaydederek, geçen ay ilk kez ortaya koyduğu söylemi bir kez daha tekrarladı
AVRUPA RAPORU
Deutche Bank karı hayal kırıklığı yarattı
Geçen yılın aynı dönemine göre %49 düşük kar açıklayan DB, 334 milyon euro karı ile hayal kırıklığı yarattı. Geçen yıl aynı dönem karı 656m.Euro idi. Düşüklüğün nedeni açılmış davalar için ayrılması gereken karşılıkların kardan düşülmesi deniyor. Ayrılan tutar 600 m. Euro tutarında. DB'nin açılan davalara karşı ayırdığı karşılık tutarı 3 milyar Euro oldu.
ASYA DOSYASI
AB ile Çin arasında güneş paneli krizi çözüldü.
Ötedenberi devam eden ışığı enerjiye çeviren teknoloji ürünlerine”anti dampingvergisi” uygulanmasıyla ilgili sorun çözüldü. Çin bu konuda fiyat taahhütü verdi. Çin'in ihraç ettiği provoltaic ürünlerin fiyatları, belirli bir ürünün en düşük fiyatından daha az olamayacak. Ayrıca miktarında sınırlamaya gidecek. Bunlar karşılığında vergi kalkacak.
Japon ev kadınlarının Türkiye aşkı azalıyor
Dünya Gazetesinin haberine göre geçtiğimiz yıl rekor seviyede türk tahvillerine ilgi duyan Japon kadınları rotalarını Meksika'ya çevirdiler. Gezi olayları sebebiyle azalan ilginin yerini Meksika pezosu aldı. 2012'de 3.2 milyar dolar seviyesine çıkan bu yatırımlar 2013 yılında bir milyara geriledi. Lira japonlara %8.8 kazandırmıştı.
JAPONYA'NIN SANAYİ ÜRETİMİNDEKİ GERİLEME ENDİŞE YARATTI.
Otomobil üreticilerinin nisan ayındaki sıçramalarının ardından üretimlerini azaltmalarıyla Japonya'da sanayi üretimi Mart 2011'den buyana en sert düşüşünü gerçekleştirdi. Üretim %3.3 düştü. Haziran ayında sanayi üretimi sert fren yaptı Üretimdeki düşüşün muhtemelen geçici olduğu ve temmuz ayında artacağı söyleniyor.
PİYASALAR
Mayıs başındanberi gelişmekte olan ülkelerde daha sonrada bizde de başlayan sert düzeltme hareketini hepbirlikte izliyoruz. FED'in ateşlediği bu düzeltme hareketlerinin ve yaratacağı küçülmenin etkilerini hep beraber göreceğiz. 2013 yılı şöyle veya böyle geçecek ama şimdiden 2014 zor bir yıl olacak diye düşünüyoruz.
BORSA
ABD büyüme rakamlarının arkasından düşüşe geçen BIST Endeksi Citigroup ve Enflasyon raporu ile bankaların öncülüğünde toparladı. Perşembe günü 74.392'leri gören endeks, cuma günü 73.401'lere geriledi. Bu hafta bayram hadtası olduğu için Borsa3 gün kapalı kalacak.
FAİZ
Artan faiz piyasaları tatmin etmedi. Tedrici dendiği için beklenti yarattı.TCMB bu konuda biraz etkisiz kaldı. Faizler enflasyondan etkilenmedi. Dış verilere bağlı olarak hareket edecek.
Ortalama bileşik faiz haftanın son günü 8.98'e geriledi.Agustos ayında faizlerin %8.5-%9.5 aralığında dolaşması bekleniyor.
DÖVİZ
TCMB sıkılaştırma politikasına devam edecek. Amaç doları biryerlerde tutabilmek. Geçtiğimiz hafta perşembe günü 1.9360 olarak kapanan dolar cuma gününü 1.9456 olarak kapattı. Euro 2.5702 olurken sepet 2.25 oldu.
NELER OLUYOR?
Gelişmekte olan ülkeler ele alındığında cari açığımız sebebiyle biz diğerlerinden ayrılarak değerlendiriliyoruz. Gelecekte bizi sıkıştıracak konu maalesef cari açık sorunu olacak. Bu bakımdan TCMB reserv konusunda daha dikkatli olmak durumundadır. Hele kabus gibi geçen Haziran ayından sonra.Konuşulanlar, meydanlarda atılan nutuklar bir yana önemli olan kağıt üzerindeki rakamlar. Hassas bir noktadayız. Neredeyse dostu kalmayan bir ülke konumuna geldik. Hadi komşuları anladımda Mogadişhu'da ne işimiz var ki elçiliğimize bomba teşebbüsü yapılıyor. Bu Mısır'daki Müslüman Kardeşlerle sıkı fıkılık nerden geliyor. Davutoğlu'nun Dışişlerini nerelere getirdiğini ciddi olarak düşünmek lazım.
Esen Kalın