İSTANBUL - Market raflarında durduğunuzu ve çeşitli atıştırmalıklara baktığınızı düşünün. Daha siz karar vermeden elinizin neden cipse uzandığını hiç merak ettiniz mi? Yeni bir araştırmaya göre, bu karar aslında siz farkında bile olmadan beyniniz tarafından çoktan verilmiş oluyor.
Appetite dergisinde yayımlanan çalışmada, araştırmacılar bir yiyeceği gördükten sadece 200 milisaniye sonra beynin o gıdayla ilgili çeşitli değerlendirmeler yaptığını ortaya koydu. Bu değerlendirmeler, yiyeceğin ne kadar sağlıklı, tanıdık veya iştah açıcı olduğu gibi özellikleri içeriyor.
Beyin, gıdaları bizden önce analiz ediyor
Çalışma kapsamında katılımcıların beyin aktiviteleri elektroensefalografi (EEG) yöntemiyle milisaniye hassasiyetinde ölçüldü. Katılımcılara meyve, tatlı, et ve atıştırmalık gibi çeşitli gıdaların fotoğrafları gösterildi.
Araştırmacılar, makine öğrenimi teknikleriyle bu beyin sinyallerini analiz ederek, beynin yiyeceklerin sağlık değeri, kalori oranı ve aşinalık derecesi gibi unsurları ne kadar hızlı işlediğini inceledi. Sonuçlar, bu bilgilerin yiyecek görüntüsünün ekrana verilmesinden yalnızca 200 ms sonra beyinde temsil edildiğini gösterdi.
Lezzetten önce sağlık algısı
İlginç bir şekilde, araştırma beynin yiyeceklerin sağlıklılık bilgisini lezzet bilgisinden önce işlediğini de ortaya koydu. Bu bulgu, beynin hızlı değerlendirmelerinde bilinçli tercihlerden farklı öncelikler kullanabileceğine işaret ediyor.
Bilim insanları, beynin gıdaları değerlendirirken iki temel boyutu dikkate aldığını belirledi:
Ne kadar doğal veya işlenmiş olduğu,
Ne kadar tanıdık ve iştah açıcı göründüğü.
Bilinçaltı seçimlerimizi yönlendiriyor
Araştırmacılara göre bu bulgular, insanların markette ya da çevrimiçi sipariş verirken neden bazı yiyeceklere yöneldiğini açıklamaya yardımcı olabilir. Yani beynimiz, bir yiyeceğe bilinçli olarak karar vermeden önce otomatik olarak seçim yapmaya başlıyor.