WASHINGTON – ABD Ulaştırma Bakanlığı (DOT), havayollarının uçuş gecikmeleri ve iptallerinin nedenlerini raporlama biçimini değiştiriyor. Yeni düzenleme kapsamında belirlenen 10 olay, Ulaştırma İstatistikleri Bürosu’nun (BTS) verilerinde “havayolu kaynaklı” kategorisi yerine ayrı bir başlıkta izlenecek.
Değişiklik, bazı aksaklıklarda yolculara sunulan yemek kuponu, otel konaklaması ve kara ulaşımı gibi hizmetleri etkileyebilecek. Bu desteklerin sağlanıp sağlanmayacağı, olayın koşullarına ve ilgili havayolunun müşteri hizmetleri taahhütlerine bağlı olacak.
YÜRÜRLÜK TARİHİ ŞUBAT AYINA ERTELENDİ
İlk olarak 19 Ekim 2026’da yürürlüğe girmesi öngörülen düzenleme, 15 Ekim’de yayımlanan kararla 1 Şubat 2027’ye ertelendi.
Bakanlık, ertelemenin teknik raporlama talimatlarının ve bilgi sistemlerinin güncellenmesine zaman sağlayacağını açıkladı. Yeni raporlama kategorileri, 1 Ocak 2027 ve sonrasında gerçekleşen uçuşların gecikme ve iptal bildirimlerinde kullanılacak. govinfo.gov
HANGİ 10 OLAY AYRI KATEGORİYE ALINIYOR?
Düzenleme kapsamında şu aksaklıklar “havayolu kaynaklı” raporlama kategorisinin dışında tutulacak:
- Bir yolcunun hayatını kaybetmesinin ardından uçağın temizlenmesi.
- Aşırı hava koşulları, yabancı cisim kalıntıları veya sabotaj nedeniyle uçakta oluşan hasar.
- Havayolunun ya da yüklenicisinin kontrol etmediği bagaj sistemindeki arızadan kaynaklanan bagaj veya kargo yükleme gecikmeleri.
- Havayolunun geçerli siber güvenlik düzenlemelerine uyması koşuluyla, siber saldırılardan kaynaklanan aksaklıklar.
- Uçuşların güvenli biçimde gerçekleştirilmesini doğrudan etkileyen, kamu sistemlerindeki beklenmedik kapanma veya arızalar.
- Acil durum prosedürlerinin uygulanmasını gerektiren bir emniyet olayı sonucu frenlerin aşırı ısınması.
- Planlı bakım programı dışında ortaya çıkan, ertelenemeyen veya uçuş öncesinde giderilmesi gereken bakım ihtiyaçları; uçuşa elverişlilik direktiflerinin gerektirdiği çalışmalar da buna dahil.
- Havayolunun kusuru olmadan meydana gelen ve tıbbi müdahale gerektiren acil durumlar.
- Kurallara aykırı davranan bir yolcunun uçaktan indirilmesi.
- Volkanik kül, rüzgâr veya rüzgâr kesmesi nedeniyle havalimanının kapanması.
YEMEK VE OTEL DESTEĞİ NEDEN ETKİLENEBİLİR?
ABD’de büyük havayollarının yemek, konaklama ve ulaşım desteklerine ilişkin taahhütleri, çoğunlukla şirketin kontrolü altında gerçekleşen uçuş aksaklıklarına dayanıyor. Bu nedenle olayların hangi kategoride değerlendirildiği, yolculara sağlanacak hizmetler açısından önem taşıyor. DOT’nin Havayolu İptal ve Gecikme Kontrol Paneli, şirketlerin bu konudaki taahhütlerini karşılaştırmalı olarak gösteriyor. US Department of Transportation
Bakanlık da düzenlemenin ekonomik değerlendirmesinde, havayollarının yolculara sunduğu destek ve ödemelerin toplam değerinde azalma beklediğini belirtiyor. Ancak değişiklik, her gecikmede bütün desteklerin otomatik olarak kaldırılması anlamına gelmiyor. govinfo.gov
YOLCULAR GECİKMENİN NEDENİNİ ÖĞRENMELİ
Yeni sınıflandırmayla birlikte yolcular açısından gecikme veya iptalin gerekçesini öğrenmek daha da önem kazanacak. Havayolundan yazılı açıklama istemek, uygulama bildirimlerini saklamak ve yapılan ek harcamaların belgelerini korumak, destek taleplerinin değerlendirilmesinde yararlı olabilir.
Yolcuların ayrıca bilet aldıkları şirketin müşteri hizmetleri planını incelemeleri gerekiyor. Yemek, otel ve ulaşım desteğinin kapsamı, havayolunun yayımladığı taahhütlere göre farklılık gösterebiliyor.