TÜRKİYE'DE GİDEREK ARTAN İÇ GÖÇÜN NEDENİ ‘GELİR’ UÇURUMU

İSTANBUL- İstanbullu, Kocaelili 17-18 bin dolarla yaşarken, Şanlıurfalı, Vanlı 4 bin ve Ağrılı 3 bin 500 doların altında kişi başına milli gelirle geçiniyor. Ağrılı ile İstanbullu arasındaki kişi başına milli gelir uçurumu 5.1 katı buluyor

Gelişmiş ülkelerde iç göç olmuyor, Türkiye’de ise iç göç her geçen gün artıyor. Hem köyden kente hem iller arasında yoğun iç göç devam ediyor. "metinturkyilmaz.blogspot.com"un araştırmasına göre göç dalgasının en önemli nedeni iller arasındaki gelir uçurumu.

KIRSAL BÖLGELER BOŞALDI

Ülkemizde, kırsal bölgelerden şehirlere, doğudan, Karadeniz’den batıya, kıyı bölgelerine ve büyük şehirlere, yıllardır büyük göç yaşanıyor. Bunun nedeni belli. İnsanlar doğduğu yerde doymuyor. Kırsal bölgelerde yaşayan vatandaşlar yeterli gelir kaynaklarına, büyük şehirlerdeki eğitim ve sağlık hizmetlerine ulaşamıyorlar, gelecek kaygısı içindeler. Son zamanlarda kırsal bölgelerin boşalması nedeniyle bir yavaşlama olsa da göç akın akın devam ediyor. Sadece illerin kişi başına GSYH rakamlarına bakmak bile bunu anlamak için yeterli. 

TÜRK EKONOMİSİNİN ÜÇTE BİRİ İSTANBUL’DAN...

Türkiye İstatistik Kurumunun 7 Ocak 2019 tarihli ‘İl Bazında Gayrisafi Yurt İçi Hasıla, 2015-2017’ verilerinden yapılan hesaplamaya göre, 2017 yılında İstanbul 265.9 milyar dolarla en yüksek GSYH’ye ulaştı ve toplam GSYH’den yüzde 31.2 pay aldı. Bir diğer ifadeyle Türk ekonomisinin yaklaşık olarak üçte biri İstanbul’dan... İstanbul’u, 76.9 milyar dolar ve yüzde 9.0 pay ile Ankara, 52.5 milyar dolar ve yüzde 6.2 pay ile İzmir izledi.

İl düzeyinde GSYH hesaplarında son üç sırada 764 milyon dolar ile Tunceli, 624 milyon dolar ile Ardahan ve 497 milyon dolar ile Bayburt yer aldı.

ÜÇ BÜYÜK İL ÜLKENİN YARISI

GSYH’den en yüksek payı alan ilk üç il, 2017 yılında toplam GSYH’nin yüzde 46,4’ünü oluşturdu. Kişi başına GSYH’de 2017 yılında, İstanbul 17 bin 827 dolar ile ilk sırada yer aldı. Onu 17 bin 723 dolar ile Kocaeli ve 14 bin 253 dolar ile Ankara izledi. İl düzeyinde kişi başına GSYH hesaplamalarında, 3 bin 888 dolar ile Şanlıurfa, 3 bin 859 dolar ile Van ve 3 bin 489 dolar ile Ağrı son üç sırada yer aldı. Buna göre, İstanbullu, Kocaelili 17-18 bin dolarla yaşarken, Şanlıurfalı, Vanlı 4 bin ve Ağrılı 3 bin 500 doların altında bir kişi başına milli gelirle geçiniyor. 

YOKSULUN GÖZÜ İSTANBUL’DA

2017 verilerine göre, İstanbul, Kocaeli, Ankara, Tekirdağ, İzmir, Bursa, Bilecik, Yalova, Eskişehir ve Bolu (10 il) ülke ortalamasının üzerinde bir milli gelire sahip durumdayken, Ağrı, Van, Şanlıurfa, Bitlis, Muş, Siirt, Batman, Hakkari, Diyarbakır, Adıyaman, Şırnak ve Bingöl (12 il) ülke gelir ortalamasının yarısından az bir gelirle yaşamak zorunda kalıyor. Ağrılı ile İstanbullu arasındaki kişi başına milli gelir uçurumu 5.1 katı buluyor. Bu durum Ağrılının İstanbul’a göç etme çabasını gündeme getiriyor.