TURİZM AJANSI, TV'LERE BİR YILDA 459 MİLYON TL HARCAMIŞ

ANKARA - Sayıştay denetiminden uzak tutulan ve muhalefet tarafından “Arpalığa dönüştü” ifadeleriyle eleştirilen Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın geçtiğimiz yıl televizyon reklamlarına 459 milyon TL harcadığı ortaya çıktı. 2020 yılında 250 milyon TL kâr elde eden ajans, TV gideri kalemini bir yılda yüzde 90 oranında artırınca, 2021’i 66 milyon TL’lik zararla kapattı. Ajansın denetim raporunda hangi TV kanalına ne kadarlık harcama yapıldığına ilişkin bilgiye ise yer verilmedi.  

T24'den Eray Görgülü'nün haberine göre Kültür ve Turizm Bakanlığı bünyesinde 2019 yılında kurulan Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı’nın özel bir firma tarafından hazırlanan 2021 yılı mali denetim raporu Sayıştay’a iletildi. Sayıştay da bu raporu esas alarak hazırladığı raporu, TBMM Bayındırlık, İmar, Ulaştırma ve Turizm Komisyonu’na sundu. Meclis’e sunulan rapor, bütçesinin büyük bir bölümünü turizm tesislerinin gelirlerinden elde edilen payın oluşturduğu ajansın astronomik harcamalarındaki artışı ortaya koydu.

250 milyon TL kârdan 66 milyon TL zarara

Rapora göre turizm tesislerinin gelirlerinden 2020 yılında 218 milyon TL’lik pay alan ajansın bu yılki tesis payı geliri 763 milyon 456 bin TL’ye ulaştı. Buna karşın 2020 yılında 250 milyon TL kâr elde eden ajansın, 2021 yılını 66 milyon 794 bin TL tutarında zararla kapatması dikkat çekti. Sayıştay raporunda 2021 faaliyet döneminde toplam hasılatın yüzde 23.25 oranında artmasına rag?men, pazarlama satıs? ve dag?ıtım giderlerindeki yüzde 113 oranındaki yüksek oranlı artışın zarara neden olduğu vurgulandı.

Yönetim gideri bir yılda beş kat arttı

Gider kalemlerine bakıldığında da yönetim giderlerindeki artış dikkat çekti. Yönetim Kurulu Başkanlığı'nı, Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Nadir Alpaslan’ın yaptığı ajans, 2020 yılında genel yönetim gideri için 8 milyon 16 bin TL harcamıştı. Bu kalem, 2021 yılında beş kat artarak 41 milyon 449 bin TL’ye ulaştı. Bu rakamın 22 milyon 808 bin TL’sini personel gideri oluşturdu.  

Bir yıllık PR gideri 15 milyon TL 

Gider kalemlerinde en dikkat çeken başlıklardan birisi de televizyonlara verilen reklam harcamalarının yer aldığı “TV gideri” kalemi oldu. 2020 yılında TV’lere 242 milyon 811 bin TL harcayan ajans, bu miktarı bir yılda neredeyse ikiye katlayarak 459 milyon 38 bin TL’ye çıkardı. Denetim raporunda hangi kanala ne kadar harcandığına ilişkin bilgiye ise yer verilmedi. Dijital pazarlama harcaması da yaklaşık yüzde 50’lik artışla 118 milyon 618 bin TL’den 176 milyon 969 bin TL’ye çıktı. Fuar gideri de bir yılda 7 milyon 451 bin TL’den 31 milyon 96 bin TL’ye, prodüksiyon giderleri de 15 milyon 862 bin TL’den 72 milyon 58 bin TL’ye yükseldi. Dijital içerik giderleri de 71 milyon 259 bin TL’yi, PR gideri ise 15 milyon 29 bin TL’yi buldu.

Turizm payında 151 milyon TL’lik açık

Böylece ajansın 2020 yılında 474 milyon 482 bin TL olarak gerçekleşen bir yıllık toplam harcaması yaklaşık iki kat artarak 1 milyar 38 milyon 778 bin TL’ye ulaştı. Turizm tesislerinden alınan turizm paylarının tahsilatında da 151 milyon TL’lik açık dikkat çekti. Sayıştay raporunda “Bag?ımsız denetim raporunda, 7183 sayılı Kanun’un 6’nci maddesi gereg?ince gerekli tahsilatların yapılıp yapılmadıg?ı ile ilgili herhangi bir hususa rastlanılmadıg?ı tespit edilmiştir” ifadesi kullanıldı.  

Maaşıyla gündeme gelmişti 

CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, ajansın Yönetim Kurulu Başkanı olan Kültür ve Turizm Bakan Yardımcısı Nadir Alpaslan’ı farklı kurumlardan aldığı üç maaşıyla gündeme getirmişti. Yavuzyılmaz, Alpaslan’ın bakan yardımcılığından 53 bin 800 TL KuveytTürk Yönetim Kurulundan ise 175 bin 547 TL huzur hakkı ve 162 bin 585 TL de ilave ücret aldığını iddia etmişti. Yavuzyılmaz, Alpaslanın yıllık maaşının zamsız halinin 4 milyon 703 bin TL’yi bulduğunu dile getirmişti.

“Çalışan personelin isim ve unvanları bilinmiyor”

Komisyonun geçtiğimiz yılki toplantısında da ajansın Sayıştay tarafından denetlenmemesi eleştiri konusu olmuştu. CHP’li milletvekilleri, ajansın denetiminin özel bir firmaya verildiğini belirterek, hangi televizyon kanallarına kaç adet reklam verildiği ile çalışan personelin isim ve unvanlarının bilinmediği eleştirilerini getirmişti.