RUSYA BAŞBAKANI PUTİN TÜRKİYE’DE

MURAT EMEN-EMEN&EMEN
Haftanın Ekonomik Görünümü 3-8 Aralık 2012
İSTANBUL-Rusya Başbakanı Vladimir Putin 2 günlük resmi ziyaret için 3 Aralık’ta Türkiye’ye geliyor. Siyasi çevrelerin kritik bir zamanda kritik bir ziyaret olarak tanımladıkları gezinin, siyasi açıdan mevcut birkaç pürüzü yumuşatması bekleniyor. Suriye ve İran ilişkileri
mutlaka konuşulacak. İndirilen rus uçağı meselesi var. Kosova’yı tanımayan onu Sırbistan’ın parçası kabul eden bir Rusya var. Karadağ krizinde Ermenistan tarafını tutan da gene Rusya.
Bu toplantıyı önemli kılan Türk-Rus Ekonomik İlişkileri. Mevcut tabloda 24 milyar dolarlık petrol ve gaz ithalatı, 6 milyar dolarlık sair ticaretin Rusya açısından önemli bir pay olduğu muhakkak. Türkiye bu açıdan Rusyanın bu bölgedeki bir numaralı ticari parnerı.Buna karşılık çok az olan Rusya ihracatımızdan kaynaklanan ciddi bir dış ticaret açığımız var. Bu konu mutlaka konuşulacak. Erdoğan ikili görüşmelerde bu açığa değinirken dış müteahhitlik hizmetlerinden daha fazla pay isteyecektir. Karşılıklı kaldırılan vizeler sebebiyle Rusya Almanya’dan sonra en çok turist gönderen ülke konumunda. Rusya’dan aldığımız petrol ve gazın pahalı olduğu biliniyor. Akkuyu Nükleer Satralını Ruslara verdiğimiz malüm. Bu tür yeni yatırım ilişkileri konuşulabilir.
Rusya’nın önem verdiği bir gelişme Rusya’nın 1.nolu bankası Sharbank’ın Denizbank’ın tamamını satın almış olması. Bankanın satış törenide bu ziyaret sırasında imzalanacak. Ruslar bu satınalmaya çok önem veriyorlar. Avrupa ve Amerika’da bankacılık sektörü yerlerde sürünürken Sharbank’ın yaptığı iki yeni banka alımı gücünün simgesi olarak gösteriliyor.

ABD ÜRETTİKÇE GAZPROM’UN KARI DÜŞÜYOR

Uluslararası Enerji Ajansı’nın verilerine göre ABD, küresel enerji piyasalarında oyunun kurallarını yeniden belirliyor. Ülkenin hızla artan doğalgaz üretimi Aurupa ve Asya pazarlarında fiyat baskısı yaratmaya başladı bile. Rus doğalgaz devi Gazprom, karlılığından fedakarlık yapmaya zorlanıyor.
Bu verilere göre Amerika’daki doğalgaz fiyatları avrupadan beş, Asya’dan sekiz kat daha ucuz.Yakın zamanda ABD ve Kanada’nın doğalgaz ihracına başlaması ile birlikte Avrupa ve Asyadaki fiyatların düşeceği muhakkak. Bundanda pazarı elinde tutan Rusya ve Katar’ın fiyat düşürmesine neden olacak.
Avrupa ne olursa olsun Gazprom’dan gaz almaya devam edecektir. Vazgeçmesi hiçbir zaman mümkün değil. Ancak fiyat baskısını kullanarak maliyetini aşağı çekebilir.
Türkiye’de enerjisine çok para ödeyen bir ülke. Putin görüşmelerinde bu sahada bir ilerleme kaydedilebilir.
Bu arada; Rusya Merkez Bankası’na göre Rusya’da enflasyon inme trendinde. Bu yılın 6.5-7 arasında kapanması bekleniyor ve başarı olarak görülüyor. Ayrıca Rusya bu dönem G-20’lerin başkanlığını yapacak.

AVRUPA RAPORU

Bundestag Yunanistan'a yardım paketini kabul etti



Yunanistan'a verilmesi kabul edilen sonuncu kredi dilimi bugün Almanya Parlamentosu'nda onaylandı.
Kurtarma paketinin maliyeti konusunda koalisyon hükümetindeki iki parti milletvekilleri arasındaki anlaşmazlıklara rağmen 44 milyar euroluk kredi oy çoğunluğuyla kabul edildi.Bugünkü oturumda ayrıca Euro bölgesindeki krizin Alman hazinesine maliyeti de ilk kez gündeme geldi.
Yunanistan’ı borç batağından kurtarmayı hedefleyen kredi dilimi Bundestag milletvekillerinden 473 evet oyuna karşılık 100 hayır oyu ve 11 çekimser oy aldı.
Euro Bölgesi maliye bakanları Yunanistan’a 13 Aralık’ta yeni bir ödeme yapma konusunda uzlaşmıştı.

MERKEL GÜCÜNÜ KORUYOR

Seçimler yaklaştıkça Alman kamuoyunda Euro Bölgesi borçları konusundaki hassasiyetin arttığı gözleniyor. Bugünkü oylama öncesinde Maliye Bakanı Minister Wolfgang Schaeuble, Alman milletvekillerini Yunanistan’da Euro Bölgesi’nin kaderinin tehlikede olduğu konusunda uyardı. Schaeuble “Yunanistan’ın iflası Euro Bölgesi’nin dağılmasına yol açabilir” dedi.
BBC muhabiri Berlin muhabiri Steve Evans, 2013'te kriz yüzünden Alman hazinesinin milyonlarca dolar kayba uğrayacağını belirtti. Evans, "Bu para Atina, Madrid ve Dublin'e aktarılıyor olmasaydı, Almanya'daki projeler için kullanılabilecekti" dedi.
Kamuoyu yoklamalarına göre, Başbakan Angela Merkel'in halk arasındaki desteği devam ediyor. Ancak şimdiki ortağı Hür Demokratlar'dan aldığı destek kaybolduğu için, bu haliyle koalisyonun yeniden seçilemeyeceği belirtiliyor. Ortaklaşa olarak Yeşiller ve SDP, halen iktidardaki koalisyona kıyasla halktan daha büyük destek topluyor.Bu da gelecek yılki genel seçimlerde Yeşiller'in sağda veya solda ortaklık kuracakları parti açısından belirleyici güç olacağı anlamına geliyor.



Euro bölgesinde işsizlik oranı Ekim ayında yeniden rekor kırdı, tüketici fiyatlarındaysa önemli bir yavaşlama gözlendi. Son veriler, Avrupa Merkez Bankası başkanının "Euro bölgesi, gelecek yılın yarısından önce krizden çıkamaz" uyarısını takip etti. 2013 yılı konusunda son zamanlarda yapılan tahmin ve öngörüler hiç iç açıcı değil.Ekonomistler 2013 yılının zor bir yıl olacağını ve 2013 yılında Euro Bölgesinin Almanya hariç resesyonda olacağını belirtiyorlar.

AMERİKA RAPORU



OBAMA MALİ UÇURUMU ÇÖZMEYE ÇALIŞIYOR

Geçtiğimiz hafta Cumhuriyetçilerle biraraya gelen Başkan Obama onlara yönetimin mali uçurumdan çıkışın teklifini yaptı. Sızan bilgilere göre Obama, bütçe açığoını kapatmak için tamamı zenginlerden alınacak vergilerde gelecek on yıl süresince 1.8 trilyon dolar artış öngörüyor. Ayrıca Saglık yardımlarındanda 400 milyar dolar kesinti yapmayı teklif ediyor.
Cumhuriyetçiler bir yandan olumlu bir tavır sergilerken, diğer taraftan yeni vergi istemedikleri konusunda sorun yaratıyorlar.
Obama'nın yeniden seçilmesi sonrasında ABD siyaset dünyasında başlıca gündem maddesi, 2013'ün ilk günü beklenen 'mali uçurum', yani otomatik olarak yürürlüğe girecek devasa vergi artışları ve harcama kesintileri. Beyaz Saray ve Kongre, uçurumdan kurtulmak için daha düzenli bir bütçe kesintisi konusunda uzlaşma arıyor.

'MALİ UÇURUM' İÇİN UZLAŞMA ARAYIŞI

ABD Hazine Bakanı Timothy Geithner, Ocak ayıyla birlikte süresi dolacak olan bütün vergi indirimlerinin süresinin uzatılmasının, Beyaz Saray'ın elini zayıflatacağını söylüyor.
Geithner bu takdirde mali piyasalarda belirsizlik doğacağı uyarısı yaptı.
Kongre'nin alt kanadı Temsilciler Meclisi'nde çoğunluğu elinde bulunduran Cumhuriyetçiler ise önceki ABD Başkanı George W. Bush döneminde yüksek gelirliler için getirilen vergi indirimlerinin aynen uzatılmasını hararetle savunuyor.
Eğer Bush'un yasal düzenlemelerinin süresi uzatılmazsa, otomatik olarak 600 milyar dolarlık vergi artışı ve yaklaşık 110 milyar dolarlık harcama kesintisi yürürlüğe girecek.
New York'ta fon yöneticiliği yapan Jim Lebenthal BBC'ye verdiği demeçte yönetimin "gelirlerini artırıp, harcamaları kısmak" zorunda olduğunu vurguladı.
Bunun bir tercih konusu olmadığının altını çizen Lebenthal, "Açığımız bu boyuttayken, denklemin bir tarafının üstün gelme ihtimali yok" diye konuştu.
Kongre Bütçe Dairesi'ne göre, Beyaz Saray ve Kongre önümüzdeki haftalarda, vergi indirimlerini uzatıp harcama kesintilerini erteleyecek bir tasarı üzerinde uzlaşabilirse, bütçe açığı 1 trilyon dolar düzeyine gerileyebilir.

ABD BÜTÇE AÇIĞINDA BÜYÜK ARTIŞ



ABD'nin bütçe açığında Ekim ayında görülen belirgin artış, yeniden seçilen ABD Başkanı Barack Obama'nın maliye politikalarında karşılaşacağı zorluklara işaret ediyor.
Hükümet harcamaları vergi gelirlerini geride bırakırken, Ekim ayı bütçe açığı bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 22 artarak 120 milyar dolar düzeyine ulaştı.
Eylül ayında sona eren geçen mali yılın toplam bütçe açığı ise 1,1 trilyon dolar. Bu miktar, gayri safi yurtiçi hasılanın yüzde 7'sine karşılık geliyor. Önceki yıla göre daha düşük olan bu miktar, yine de tarihe bakıldığında çok yüksek.
2013 yılında ABD’nin askeri harcamalarında önemli kısıntı yapması beklebilir. Bu da özellikle Ortadoğu gibi kritik bölgelerden uzak kalmağa çalışacağının işareti olabilir.

TÜRKİYE RAPORU

Türkiye bu hafta Putin’in ziyaretine odaklandı. Çok fazla bir sonuç beklenmemekle birlikte Suriye nedeniyle hafif limonileşen siyasi ilişkilerin yumuşatılması bekleniyor. Ekonomik olarak beklentiler fazla. Bakalım görelim.
Yılsonuna yaklaşılırken piyasalar oldukça sakin. Borsa 73.000’lerde ama sığ. Derinlik yok. Al gülüm ver gülüm oynanıyor. Birkaç banka hissesi hareketli. Ama haber televizyonlarına bakınca neredeyse bütün gün graflar üzerinden indi-bindi ahkamları kesiliyor. Kimler izler bunları bilemiyorum. Ama bir söz var. Bir bardak suda fırtına çıkarmak diye ben buna derim. Vatandaş zaten söylenenleri anlamıyor.Bankacı kendi ekranında yoğun. Ev kadınları Seda Sayan varken herhalde bu grafları seyretmiyorlar veya söylenenleri zaten anlamıyorlar. Wall Street havası yaratmaya havanda su döğmeye hiç gerek yok. Ortalığı fazla dağıtmadan vatandaşa sabah, öğle akşam özet verseler daha faydalı olur. Yorumda bulunanlar veya ekonomiyi yönetenler şakır şakır tahvil ihraç eden finans kuruluşlarına biraz dikkat gösterseler. Yarın bir gün yeni bir balonla karşılaşmayalım.
Siyasi olarak meclisin gündeminde BDP’li vekillerin dokunulmazlıklarının kaldırılması var. MHP teklife destek veriyor. CHP ise bütün dokunulmazlıklar kaldırılmalı tezine oynuyor. Bu konu biraz patırtı yaratabilir. Terör hafifledi. Kış uykusuna çekiliyorlar herhalde.
Geçtiğimiz hafta TÜSİAD Parlemento İzleme Komisyonu, başta siyasi reformlar olmak üzere gündemdeki konularda görüş alışverişinde bulunmak üzere Ankara’da başta TBMM ve komisyonlar olmak üzere bir dizi ziyaret gerçekleştirdiler. Anayasa konusuna öncelik veren heyet siyasi partiler arasında güçlü diyaloğa ihtiyaç olduğu konusunun altını çizdiler.

PİYASALAR

Borsa
Olumlu verilerin yarattığı iyimser hava ve faizlerdeki düşüşün etkisiyle borsa Perşembe gününü 72.440, Cuma kapanışınıda 73.058 olarak kapattı. 72.500 direnç gibi görülüyordu. Üzerine çıkılabilirse yükseliş devam eder inanışı vardı. Bu haftaki gelişmeleri ABD piyasası, mali uçurum gelişmeleri belirleyecek. Bilindiği gibi tarihi rakam 73.300 olmuştu. Bu hafta bu rakama ulaşılamadı.

Faizler
Faizde tarihi bir dip yaşandı.Bileşikte %6’nın altına indi. Nedeni TCMB’nin faiz indirimine gitme olasılığı arttı. Valörlü işlemlerde 5.99 arkasından 5.97 seviyesi görüldü.Geçen hafta açıklanan Finansal İstikrar Raporunda “Kurdaki oynaklığın
rahatsız edici olabileceği mesajı verilince indirim ağırlık kazandı. Faizler haftayı
Bileşik 5.93 ile kapattı. Bu da aralık ayında yapılması muhtemel 0.25 base point indirimi şimdiden piyasaların satınaldığını gösteriyor.

Döviz
TCMB Ekonomik İstikrar Raporunda herhangi bir taahhüt içermemekle birlikte kurların oynaklığının güven vermediği, aşırı oynaklığa müsaade edilmeyeceği belirtilmişti.
Doların parite ile birlikte gevşediğini görüyoruz. Parite 1.2987’e çekilirken, dolarda 1.7870 seviyelerinden haftayı kapattı. Euro parite gereği 2.3209 oldu.
Paritenin 1.28-1.29 aralığında seyri bekleniyor. Etken mali uçurumdaki gelişmeler olacak.

Esenlikle Kalın.

(DİKKAT: Haftalık ekonomik ve politik yorum Emen&Emen tarafından turkiyeturizm.com için hazırlanmaktadır. İzinsiz kopyalanıp kaynak gösterilmeden kullanılamaz. Aksi takdirde Basın Yasası ve Telif Hakları Yasası'na göre yasal işlem yapılacaktır) .