PROF. DR. TUFAN: TÜRKİYE YAŞLANIYOR

ANTALYA -Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Gerontoloji Bölümü Başkanı Prof. Dr. İsmail Tufan, Türkiye'deki 60 yaş üstü insanların nüfusa oranının halen 10,1 olduğunu belirterek, bu rakamın gelecek yıl yüzde 10,7'ye, 2014'te yüzde 14,3'e, 2020'de yüzde 20,3'e, 2050'de ise yüzde 30'a yükseleceğinin öngörüldüğünü kaydetti.
Prof. Dr. İsmail Tufan, Akdeniz Üniversitesi Olbia Kültür Merkezi'nde gerçekleştirilen 3. Türk-Alman Geriatri-Gerontoloji Okulu'nda, "Gerontolojinin Türkiye'deki Gelişimi" konulu sunum yaptı. Prof. Dr. Tufan, Türkiye Gerontoloji Araştırması'nın ilkinden 10 yıllık bir çalışmayla Türkiye Gerontoloji Araştırması-2'nin raporlarının hazırlandığını, Türkiye'deki 60 yaş üstü insanların objektif yaşam koşullarını ele alan araştırmada elde edilen sonuç ları yakında ulusal ve uluslararası bilimsel yayınlarda paylaşacaklarını açıkladı.
Araştırma sonuçlarına ilişkin raporda, Türkiye'de de çok önemli bir sorun olan ancak maalesef her toplumun tartışmaktan çekindiği "yaşlılara şiddet ve suistimali" de ortaya koyacaklarını vurgulayan Prof. Dr. Tufan, Türk toplumunun yaşlılara saygıyla övünen bir toplum olduğunu ancak bunun doğruluk derecesinin olmadığını savundu. Türkiye'de yaşlılara fiziksel ve psikolojik şiddet uygulandığını iddia eden Tufan, yaşlı bakım evlerinde de kalifiye pensonel açısından bazı sıkıntılar yaşandığına işaret etti.
Yaptıkları araştırma sayesinde, Türkiye'nin 7 bölgesinde, en küçük ilçesinden, en büyük kentine kadar yaşlıların hangi durumda olduğunu bildiklerini anlatan Prof. Dr. Tufan, "Elimizdeki veri tabanı son derece kıymetli" dedi.
Türkiye'deki 60 yaş üstü insanların nüfusa oranının halen 10,1 olduğunu belirten Tufan, bu rakamın gelecek yıl yüzde 10,7'ye, 2014'te yüzde 14,3'e, 2020'de yüzde 20,3'e, 2050'de ise yüzde 30'a yükseleceğinin öngörüldüğünü belirtti.
"Türkiye sessiz ve hızlı bir şekilde yaşlanıyor" diyen Prof. Dr. Tufan, 2050'de 90 milyonun üzerinde olacak Türkiye nüfusunun 30 milyonunun yaşlı, 14 milyonun bakıma muhtaç ve 5 farklı hastalıktan muzdarip olacağının öngörüldüğünü anlattı. Prof. Dr. Tufan, "Bunu nasıl finanse edeceğiz, kim finanse edecek? bu insanlara nasıl bakım hizmeti vereceğiz" diye sordu.
Şimdiden önlem alınmazsa, gelecekte alınacak önlemlerin yaşlıların rahat, huzurlu, onurlu bir dönem geçirmelerini sağlayamayacağına işaret eden Tufan, bir an önce yaşlı bakım sigortasının hayata geçirilmesini istedi.
Türkiye'deki 6'sı devlet, 6'sı vakıf üniversitelerinde olmak üzere 12 Yaşlı Bakım Teknikerliği Meslek Yüksek Okulu olduğunu bildiren Tufan, bu okulların bugüne dek bin 300'e yakın mezun verdiğini söyledi.
Yaşlı bakımının çok zor bir alan olduğunu, bu alanda çalışanların aldıkları maaşın tatmin edici olması gerektiğini ifade eden Tufan, "Yaşlı Bak ım Teknikerleri, bakım hizmeti verirken bakıma muhtaç hale gelmemeliler. Kendilerini geçindirecek, teşvik edici bir ücret politikası olması gerekiyor. Çünkü düşük maaşlar yüzünden meslekten kaçış başladı" diye konuştu.
Yetiştirilen bin 300 bakım teknikeri olduğunu ancak bu alanda ücret politikası ve kadro nedeniyle çalışacak kimse bulunamadığını ifade eden Tufan, "Bu çocukların beklentilerini gönüllülük esasına dayandırmak istiyorlar. Bakım hizmetini gönüllülük esasına dayandırmak hayal" ifadelerini kullandı.
Türkiye'de kalifiye bakıcı başına bin 600 bakıma muhtaç yaşlı bulunduğuna da dikkati çeken Tufan, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve Özürlüler İ daresi rakamlarına göre Türkiye'de 1 milyon 874 bin yatalak insan bulunduğunu anlattı. Bütün yatalak yaşlılar, bakımevlerine dağıtılacak olursa, her bir bakımevinin 27 bin 600 kişi alması gerektiğini belirten Tufan, bakımevi sayısının yetersizliğ ine de işaret etti.
Bakımevlerinin yaşlıları kabul ederken, aşılması zor bazı koşullar öne sürdüklerinden de yakının Prof. Dr. İsmail Tufan, şunları anlattı:
"Bu bakımevlerine girebilmenin koşulu, bunamamış olmaktır. Yaşlının zihin sağlığının yerinde olması gerekiyor. Yani bakımevlerinde sadece sağlıklı olanlara bakım modeli sunuluyor. Bu eskiyen bir model. Bakımevine alınacak yaşlının emekli maaşının bulunması, çocuklarına, yakınlarına her an ulaşılabilecek olması, akli dengesinin yerinde ve 60 yaşın üzerinde olması şartı da aranıyor. Yaşlının akli dengesi bozulursa ailesine teslim ediliyor. Bazı aileler (sonra alırız) deyip yaşlıyı bıraktıktan sonra ortadan kayboluyor."
ABD'de bazı ailelerin, yaşlılarını süpermarketlerin, alışveri ş merkezlerinin önüne terk ettiklerinin bilindiğine de değinen Tufan, bunun Türkiye'de de yaşandığını anlattı. Bazı kişilerin yaşlı anne-babalarını cami önüne terk ettiklerini bildiren Tufan, dönemin Antalya Valisi Alaaddin Yüksel'in bir konuşmasında, 2009 yılında Antalya Muratpaşa Camisi önüne 9 yaşlının terk edildiğini açıkladığını hatırlattı.
Yaşlı bakımının aslında ciddi bir istihdam alanı olduğunu da söyleyen Tufan, Almanya'da yaşlı bakımında 1 milyonun üstünde insanın istihdam edildiğ ini kaydetti. Türkiye'de yaşlı bakımı için aile bağlarının güç lendirilmesinin yanı sıra özel sektörün güçlendirilmesi gerektiğini anlatan Tufan, sözlerini şö yle tamamladı:
"Genç bir nüfusa sahibiz ama hızla yaşlanıyoruz. Bu açıdan özel sektörü mutlaka güçlendirmek gerekiyor. Özel sektörü denetleyebilecek bir sistem de oluşturulmalı. Almanya, Hollanda yapıyor, bunu biz de yaparız, yapacağız. Türkiye'de şu anda 5 hastalıktan muzdarip 3 milyon 175 bin insanımız var. 50 yaş üzerinde 15 milyon insanımız var. Bunlar yaşlandığında kim bakacak? Bunların yüzde 30'u kronik hasta veya engelli. Bu insanları sokağa mı bırakacağız? Yaşlı bakımını özellikle kız çocukların üzerine bırakılacak bir yük olarak görmemek gerekiyor. Yaşlanmayı daha ciddiye