MEDENİYET GEÇİTLERİ ŞENLİĞİ

İSTANBUL- Medeniyet Geçitleri Şenliği İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür Müdürlüğü ve “tekfilm-faydalı kültürel projeler”in işbirliğiyle 8 Kasım Cumartesi günü Eminönü Çakmakçılar Yokuşu Büyük Yeni Han"da başlıyor. Büyük Yeni Han"da konserlerle başlayacak olan şenlik, saat 12.00"den itibaren Eminönü meydanında genç sanatçı toplulukları, alternatif gösteri sanatçılarının katıldığı etkinliklerle gün boyu sürecek.

Medeniyet Geçitleri Han ve Pasajlar Şenliği, İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından Kültürel Etkinlikler programı kapsamına alındı. “Tekfilm faydalı kültürel projeler” tarafından üretilen bu fikir, İBB Kültür Müdürlüğü"nün İstanbul"u bir kültür başkenti yapma projesiyle bütünleşti. Kalıcı, faydalı bir organizasyon niteliğine kavuştu. İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür Müdürlüğü"nün özel etkinlikleri arasında yer aldı.

2010 İstanbul Avrupa Kültür Başkenti kapsamında Yeni Han"daki başlayacak ve iki gün sürecek tanışma şenliği, “Cümle âlem birdir bize!” sloganıyla birleştirici bir bakışı temel alarak medeniyetlerin buluşma noktası İstanbul"un han ve pasajlarını tanıtmayı hedefliyor. İstanbul"un kültürel ve tarihi tılsımını hatırlatmayı hedefleyen 2008 yılını şenlik girişi olarak alan etkinlik programında, Beyoğlu"ndaki ünlü tarihi han ve pasajları flamalar, afişlerle tanıtılıyor.
Eminönü, Hanlar Bölgesinde başlayan canlı müzik performansları, enstelasyonlar, ışık giydirmeleri, dans ve jugging gösterileri ve sokak etkinlikleri yer alıyor.

Hanların ve pasajların öykülerini halkla paylaşacak dev flamalarla bilgi akışını popülerleştirecek olan Medeniyet Geçitleri, kendi medyasını yaratacak ve farklı renkleri taşıyan müzikal performanslara yaslanarak, genç, modern ve alternatif bir sorumluluğu kente yayacaktır.

Farklılıklar zenginliğimizdir!
“Medeniyet Geçitleri - Han ve Pasajlar Şenliği”, İmparatorluklar Başkenti İstanbul"un ihtişam göstergeleri han ve pasajlarının; geçmiş zamanın network"leri, farklı düşüncelerin şehre dağıldığı sinir düğümleri ve şehir hayatından beslenen birer kültür medyası oldukları düşüncesinden yola çıkan bir proje olaraz tanıtıldı.

Halkla konuşmak isteyen bir şenlik…
Tarihi ve kültürel miras denildiğinde bilginin zevkli paylaşımını önceleyen bir atmosferde halkla konuşmak isteyen “Medeniyet Geçitleri Han ve Pasajlar Şenliği”; diğer taraftan da kent üstüne düşünen akademik çevrelerin, kamusal aktörlerin ve medyanın dinamik katılımını sağlayarak bir farkındalık, bir kentli bilinci yaratmayı amaçliyor. Proje önümüzdeki yıllarda entelektüel karşılaşmalar yaratacak sempozyumları, han ve pasajlara dair bilgi birikimini belgeleyecek kitap ve belgeselleri planlayarak, üreteceği etkinliklerle İstanbulluları bu dünya güzeli mekânlara davet etmeyi, böylece söz konusu mekânlarda süren geleneksel sanatları ve dolayısıyla ticareti canlandırmayı hedeflemektedir. Mekân sakinlerini şenlik etkinliklerine ortak ederek “birlikte iş yapmak” kavramını canlandırmak istiyor.



NEREDEN YOLA ÇIKTIK?
Tekfilm Yönetmeni Cem Sancar projenin ortaya çıkışı ise şöyle anlattı
Ortak aklın durakları hanlar oldu. İmparatorluklar başkenti İstanbul"un han ve pasajları medeniyetten medeniyete geçilen sihirli birer geçit durumundadır. Kültürün değiş tokuş edildiği bir konaklama ve geçiş mekânları olarak bilinen han ve pasajlar, gezginlerin, tüccarların, yazarların, düşünürlerin, sanatçıların konakladığı adeta birbirine dokunduğu mekânlardır.
Bu noktalar binyıllardır dünya kültürünün sinir düğümleri görevini yaparak kıtalararası, Avrupa"dan Asya"ya, Asya"dan Avrupa"ya yeniliklerin, icatların, yeni dinlerin, fikri akımların aktarıldığı platolar olmuşlardır. Ticari ve kültürel buluşma noktaları olmaları nedeniyle bir sosyal gereksinimden doğmuşlar ve ortak bir aklı yaratmaya yardım etmişlerdir.

Yaşam tarzları, felsefi, dini, kültürel potalar
Han ve pasajlar dinlerin de buluşma noktası olmuş, Batı"dan gelen Hıristiyan ve Musevi hacıların; ipek ve baharat yolunun, binyıllık Doğu Roma ve 600 yıllık Osmanlı İmparatorluğu"nun eyaletlerinden gelen siyaset adamlarının, idarecilerin birbirleriyle tanışıp konuştukları mekânlardır.
Yetmiş iki milletten yolcular bu hanlarda konaklamış, pasajlarda alışveriş etmiş ve kervan düzülürken hanlarda, hem birbirleriyle hem de İslam"ın çeşitli eğilimlerinden âlimlerle tanışma ve konuşma fırsatı bulmuşlar, yabancılıklarını atmışlar ve düşünceler zenginleşmiştir. Farklılıklarını tanınmasına neden olmuşlardır. İnsanlar arası, kültürler arası iletişimi yaratmışlardır.

Farklılıkları paylaşmak
Bu anlamda bakıldığında bu geçiş noktaları söz konusu dönemler düşünüldüğünde belli ki bir haberleşme, merkezleri olarak hizmet verdiler. Medeniyetler kenti İstanbul"un han ve pasajları farklılıkları paylaşmak içinİstanbullular da yenilik ve fikirleri dünya düzleminde buradan takip etmişler ve dönemler boyunca şehir ve şehirlilik bilinci buralardan filizlendi.
Tarih boyunca hayatın, ticaretin can damarı olmuş han ve pasajların sadece bununla kalmayıp birer kültür merkezi olduklarını anlamamız coşkulu bir keşiftir. Farklılıkları paylaşmak, medeniyetlerin ortak projelere imza atmalarına adım atmak için bundan güzel bir fırsat doğamazdı.

2008 şenliğinde hangi hanlar var?

“YAKIŞIKLI TÜRKLER!”
HAZZO PULO PASAJI"NDAN GEÇTİLER…
Beyoğlu, Yapılış: 1871
Jöntürkler toplanıp konuştular. İbret gazetesi çıktı. Ahmet mithat efendi matbaa kurdu. Namık kemal yaşadı. Çuhacıyan tiyatro yaptı.

“ENTELEKTÜEL BİR CENNET!”
NARMANLI HAN"DAN GEÇTİLER…
Beyoğlu, Yapılış: 1831
Ahmet Hamdi Tanpınar orada yazdı. Bedri Rahmi Eyüboğlu orada çizdi. Aliye Berger orada çalıştı. Troçki orada tartıştı.

“BİR KÜLTÜR SARAYI!”
SURİYE PASAJI"NDAN GEÇTİLER…
Beyoğlu, Yapılış: 1908
Cine Centrale kuruldu. Fransızca Stamboul gazetesi çıktı. Apoyev Matini gazetesi çıkıyor. Mimar ve hattat Namık Denizhan geçiyor…

“ZARAFETİN KAPISI”
ABUD EFENDİ HAN
Mahmutpaşa Yapılış: 1895
Cam ve metal mimarisinde Avrupalı örneklerini kıskandırdı. Dört katlı, üç yönlü yapısıyla bugüne kaldı.

“KEŞFEDİYORUZ…”
BÜYÜK YENİ HAN
Mercan, Yapılış: 1794
İstanbul"un en modern hanı olarak kuruldu. Iıı. Mustafa"nın en ünlü mimarı Tahir Ağa yaptı. Osmanlı"da ticaretin kalbi olarak tanındı. Müzik öğretildi, kitap basıldı, sarraf oldu. Emniyet sandığı"yla emekçilere destek sağladı. Ermenileri gördü, millet-i sadıka sözünü alnına yazdı. I. Dünya savaşı"nda işgal kuvvetleri, Büyük Yeni Han"a… geldikleri gibi gittiler…