İSTANBUL SURLARI GÜÇLENDİRİLİYOR
İstanbul surları İtalya, Venedik'teki Stefano Saat Kulesi'nde de kullanılan, yapısal bütünlüğünü korumaya yönelik bir teknikle güçlendiriliyor.

20 Ocak 2009 Salı 14:30
Zeynep Güney
7. yüzyılda, Bizans Dönemi'nde şehri korumak üzere inşa edilen ve Tarihi Yarımada'yı çevreleyen 22 km uzunluğundaki İstanbul surları, geçirdiği depremler, yangınlar ve çeşitli diğer tahribatlar nedeniyle günümüzde korunmaya muhtaç hale geldi. Çeşitli dönemlerde pek çok güçlendirme çalışmasıyla desteklenen surların, hendek, dış sur ve iç sur olmak üzere 3 kısımdan oluşan kara surları bölümünün korunması için, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü tarafından yeni bir proje geliştirildi.
Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Deprem Mühendisliği Anabilim Dalı doktora öğrencisi Ahmet Serhan Kırlangıç ve yüksek lisans öğrencisi Mustafa Gökhan Kesti, İstanbul kara surlarında sürdürülen çalışmalar hakkındaki sorularımızı yanıtladılar.
- Güçlendirme çalışmalarının kapsamından ve hedeflerinizden bahseder misiniz?
Projenin genel amacı, kara surları ile ilgilenen, sorumluluk taşıyan ve karar verici pozisyonda olan kamu kurum ve kuruluşlarının, sivil toplum kuruluşlarının ve genelde kamuoyunun ilgisini İstanbul surlarının depreme karşı oldukça hassas bir durumda olduğu gerçeğine çekmek. Daha dar anlamda ise, İstanbul kara surları burçlarının depreme karşı acil güvenliğini sağlamak üzere kullanılabilecek teknik ve yöntemleri gündeme getirmek. Bu anlamda uygulamaya geçmiş bir güçlendirme projesi yürütüyoruz.
- Kaç kişi çalışıyor? Hangi meslek gruplarından insanlar görev yapıyor?
Ekibimiz, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Deprem Mühendisliği Anabilim Dalı öğrencilerinden Ahmet Serhan Kırlangıç ve Mustafa Gökhan Kesti'den oluşuyor. Proje danışmanlığını anabilim dalımızdaki ilgili öğretim üyeleri sağladı. Ekip üyeleri olarak inşaat mühendisliği kökenliyiz ve deprem mühendisliği alanında doktora ve yüksek lisans çalışmalarımızı sürdürüyoruz.

- Çalışmalarınızda size destek veren kurumlar var mı?
Projemiz, uluslararası bir organizasyon olan ve gelişmekte olan ülkelerde afet etkilerini azaltmaya yönelik çalışmalara burs sağlayan, Dünya Bankası'nın ProVention Konsorsiyumu tarafından destekleniyor.
- Çalışmalar surların ne kadarlık kısmını kapsıyor?
Projede burçların geçici güçlendirmesini sağlayacak teknik ve yöntemler üzerinde durduk. İstanbul surlarının genelini ele aldığınızda, özellikle kara surlarında, yapısal stabilite açısından, çok farklı durumda olan burçlar görürsünüz. Gündeme getirdiğimiz öneriler, uyarlamalarla farklı gereksinimler içinde olan burçlara adapte edilerek uygulanabilir.
- Ne zaman tamamlanması öngörülüyor?
Projemiz 2008 sonunda tamamlandı. Acil deprem güçlendirmesinin sağlanmasına yönelik geçici çözümleri gündeme getiren projemizin hayata geçirilmesi yerel ve merkezi yöneticilerin ilgisine bağlı.
- İstanbul'un 2010 Avrupa Kültür Başkenti seçilmesinin çalışmalara bir etkisi oldu mu?
Evet. İstanbul surları, defalarca deprem geçirdi, yıkıldı ve onarıldı ya da yeniden yapıldı. Bildiğimiz kadarıyla bugüne kadar yapılan onarımlar surları eski haline getirmekle sınırlı kaldı. Duvar ve burçların deprem güvenilirliğini arttırmaya yönelik bir önlem paketi bugüne kadar gündeme gelmedi. Halihazırda özellikle kara surları kısmen yıkık durumda. Depremde halen hasarlı durumdaki bölümlerin göçmesi, sağlam kısımların ise kısmen tahrip olması bekleniyor. Diğer taraftan surlar İstanbul'un en görünür ve önemli anıtlarından. Konuyu İstanbul 2010 Kültür Başkenti projesi kapsamında değerlendirdiğimizde, kara ve deniz surlarının deprem güvenilirliğinin sağlanması ve/veya bu konunun surlar hakkında geliştirilecek kapsamlı kentsel dönüşüm projelerinin içinde yer alması bize çok önemli ve acil görünüyor.

- Surlarda ne tür tahribatlarla karşılaştınız?
Birçok burcun yan cepheleri yıkılmış durumda. En iyi durumda olanlarda bile derin çatlaklar mevcut. Önerdiğimiz yöntemin hala ayakta duran, ama geniş çatlaklara sahip burçlar için iyi çalışacağını düşünüyoruz. Yan cephelerinden bazıları yıkılmış olan burçlar için, alternatif yöntemlerin geliştirilmesi mümkün.
- Kara surlarının güçlendirilmesi için önerdiğiniz tekniği, malzemeleri ve yöntemlerinizi anlatır mısınız?
Önerdiğimiz yöntem sur burçlarının, yapısal bütünlüğünü korumaya yönelik bir teknik. Burç köşelerine belli aralıklarla monte edilmiş çelik halatlar kullanılarak, herhangi bir yer hareketi altında, derin çatlaklarla birbirlerinden ayrılmış burç cephelerinin birlikte hareket etmeleri sağlanıyor. Çelik halatlar yerine fiber takyiveli halatların da kullanımının uygun olacağını düşünüyoruz. Etkili bir güçlendirme için ardgerme tekniğinin kullanılması kaçınılmaz, böylece yapıya gerekli takviyeyi verecektir. Bu yöntem, hem zaman hem de maliyet açısından en ekonomik yöntem. Kalıcı güçlendirme ve restorasyon çalışmaları gerçekleştirilene kadar bu teknik geçici olarak en güvenli güçlendirme yöntemi. Bu sayede, kalıcı çözümler üretilene kadar surlar için zaman kazanılmış olacak. Benzer yöntemler İtalya, Venedik'teki Stefano Saat Kulesi'nde de kullanıldı.
Bizim burada önerdiğimiz yöntem, kalıcı ve kapsamlı restorasyon ile ilgili proje, yöntem, tasarım ve uygulamaya ilişkin uzun süreç tamamlanıncaya kadar, burçların acil yapısal güvenliğini sağlamaya yönelik. Yapının mevcut yapısal stabilitesinin olumsuz anlamda etkilenmemesi için, ki bu tarihi yapılara yapılan her türlü müdahalenin en zayıf noktasıdır, seçilen yöntem ne olursa olsun, uygulama düzeyi mümkün olan en az seviyede tutulmalıdır. Çelik halatlar, ilk anda dokuya uygun ve uyumlu bir etki yaratmasa da, yöntemin kolay uygulanabilir ve kolay sökülebilir (diğer bir deyimle geri dönüşü mümkün) olduğu, kalıcı restorasyon projesi geliştirilene ve uygulanana kadar geçici bir çözüm sunduğu unutulmamalı.
Geçici güçlendirme teknikleri halen gündemde olan bir konu değil. Ama kalıcı çözümlerin hayata geçirilmesinin ne kadar uzun zaman sürdüğü ve masraflı olduğu düşünüldüğünde, İstanbul gibi sayısız anıtsal değeri barındıran, yüksek deprem riskine sahip bir şehirde, geçici güçlendirme çözümlerinin hayati önemi ortaya çıkıyor. Zamanın ve paranın kısıtlı olduğu durumlarda, geçici güçlendirme yöntemleri hem hasar riskini azaltacak, hem de geri dönüşümlü olmaları nedeniyle tarihi yapılara olumsuz etkisi en az seviyede olacaktır.
7. yüzyılda, Bizans Dönemi'nde şehri korumak üzere inşa edilen ve Tarihi Yarımada'yı çevreleyen 22 km uzunluğundaki İstanbul surları, geçirdiği depremler, yangınlar ve çeşitli diğer tahribatlar nedeniyle günümüzde korunmaya muhtaç hale geldi. Çeşitli dönemlerde pek çok güçlendirme çalışmasıyla desteklenen surların, hendek, dış sur ve iç sur olmak üzere 3 kısımdan oluşan kara surları bölümünün korunması için, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü tarafından yeni bir proje geliştirildi.
Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Deprem Mühendisliği Anabilim Dalı doktora öğrencisi Ahmet Serhan Kırlangıç ve yüksek lisans öğrencisi Mustafa Gökhan Kesti, İstanbul kara surlarında sürdürülen çalışmalar hakkındaki sorularımızı yanıtladılar.
- Güçlendirme çalışmalarının kapsamından ve hedeflerinizden bahseder misiniz?
Projenin genel amacı, kara surları ile ilgilenen, sorumluluk taşıyan ve karar verici pozisyonda olan kamu kurum ve kuruluşlarının, sivil toplum kuruluşlarının ve genelde kamuoyunun ilgisini İstanbul surlarının depreme karşı oldukça hassas bir durumda olduğu gerçeğine çekmek. Daha dar anlamda ise, İstanbul kara surları burçlarının depreme karşı acil güvenliğini sağlamak üzere kullanılabilecek teknik ve yöntemleri gündeme getirmek. Bu anlamda uygulamaya geçmiş bir güçlendirme projesi yürütüyoruz.
- Kaç kişi çalışıyor? Hangi meslek gruplarından insanlar görev yapıyor?
Ekibimiz, Boğaziçi Üniversitesi Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü, Deprem Mühendisliği Anabilim Dalı öğrencilerinden Ahmet Serhan Kırlangıç ve Mustafa Gökhan Kesti'den oluşuyor. Proje danışmanlığını anabilim dalımızdaki ilgili öğretim üyeleri sağladı. Ekip üyeleri olarak inşaat mühendisliği kökenliyiz ve deprem mühendisliği alanında doktora ve yüksek lisans çalışmalarımızı sürdürüyoruz.

- Çalışmalarınızda size destek veren kurumlar var mı?
Projemiz, uluslararası bir organizasyon olan ve gelişmekte olan ülkelerde afet etkilerini azaltmaya yönelik çalışmalara burs sağlayan, Dünya Bankası'nın ProVention Konsorsiyumu tarafından destekleniyor.
- Çalışmalar surların ne kadarlık kısmını kapsıyor?
Projede burçların geçici güçlendirmesini sağlayacak teknik ve yöntemler üzerinde durduk. İstanbul surlarının genelini ele aldığınızda, özellikle kara surlarında, yapısal stabilite açısından, çok farklı durumda olan burçlar görürsünüz. Gündeme getirdiğimiz öneriler, uyarlamalarla farklı gereksinimler içinde olan burçlara adapte edilerek uygulanabilir.
- Ne zaman tamamlanması öngörülüyor?
Projemiz 2008 sonunda tamamlandı. Acil deprem güçlendirmesinin sağlanmasına yönelik geçici çözümleri gündeme getiren projemizin hayata geçirilmesi yerel ve merkezi yöneticilerin ilgisine bağlı.
- İstanbul'un 2010 Avrupa Kültür Başkenti seçilmesinin çalışmalara bir etkisi oldu mu?
Evet. İstanbul surları, defalarca deprem geçirdi, yıkıldı ve onarıldı ya da yeniden yapıldı. Bildiğimiz kadarıyla bugüne kadar yapılan onarımlar surları eski haline getirmekle sınırlı kaldı. Duvar ve burçların deprem güvenilirliğini arttırmaya yönelik bir önlem paketi bugüne kadar gündeme gelmedi. Halihazırda özellikle kara surları kısmen yıkık durumda. Depremde halen hasarlı durumdaki bölümlerin göçmesi, sağlam kısımların ise kısmen tahrip olması bekleniyor. Diğer taraftan surlar İstanbul'un en görünür ve önemli anıtlarından. Konuyu İstanbul 2010 Kültür Başkenti projesi kapsamında değerlendirdiğimizde, kara ve deniz surlarının deprem güvenilirliğinin sağlanması ve/veya bu konunun surlar hakkında geliştirilecek kapsamlı kentsel dönüşüm projelerinin içinde yer alması bize çok önemli ve acil görünüyor.

- Surlarda ne tür tahribatlarla karşılaştınız?
Birçok burcun yan cepheleri yıkılmış durumda. En iyi durumda olanlarda bile derin çatlaklar mevcut. Önerdiğimiz yöntemin hala ayakta duran, ama geniş çatlaklara sahip burçlar için iyi çalışacağını düşünüyoruz. Yan cephelerinden bazıları yıkılmış olan burçlar için, alternatif yöntemlerin geliştirilmesi mümkün.
- Kara surlarının güçlendirilmesi için önerdiğiniz tekniği, malzemeleri ve yöntemlerinizi anlatır mısınız?
Önerdiğimiz yöntem sur burçlarının, yapısal bütünlüğünü korumaya yönelik bir teknik. Burç köşelerine belli aralıklarla monte edilmiş çelik halatlar kullanılarak, herhangi bir yer hareketi altında, derin çatlaklarla birbirlerinden ayrılmış burç cephelerinin birlikte hareket etmeleri sağlanıyor. Çelik halatlar yerine fiber takyiveli halatların da kullanımının uygun olacağını düşünüyoruz. Etkili bir güçlendirme için ardgerme tekniğinin kullanılması kaçınılmaz, böylece yapıya gerekli takviyeyi verecektir. Bu yöntem, hem zaman hem de maliyet açısından en ekonomik yöntem. Kalıcı güçlendirme ve restorasyon çalışmaları gerçekleştirilene kadar bu teknik geçici olarak en güvenli güçlendirme yöntemi. Bu sayede, kalıcı çözümler üretilene kadar surlar için zaman kazanılmış olacak. Benzer yöntemler İtalya, Venedik'teki Stefano Saat Kulesi'nde de kullanıldı.
Bizim burada önerdiğimiz yöntem, kalıcı ve kapsamlı restorasyon ile ilgili proje, yöntem, tasarım ve uygulamaya ilişkin uzun süreç tamamlanıncaya kadar, burçların acil yapısal güvenliğini sağlamaya yönelik. Yapının mevcut yapısal stabilitesinin olumsuz anlamda etkilenmemesi için, ki bu tarihi yapılara yapılan her türlü müdahalenin en zayıf noktasıdır, seçilen yöntem ne olursa olsun, uygulama düzeyi mümkün olan en az seviyede tutulmalıdır. Çelik halatlar, ilk anda dokuya uygun ve uyumlu bir etki yaratmasa da, yöntemin kolay uygulanabilir ve kolay sökülebilir (diğer bir deyimle geri dönüşü mümkün) olduğu, kalıcı restorasyon projesi geliştirilene ve uygulanana kadar geçici bir çözüm sunduğu unutulmamalı.
Geçici güçlendirme teknikleri halen gündemde olan bir konu değil. Ama kalıcı çözümlerin hayata geçirilmesinin ne kadar uzun zaman sürdüğü ve masraflı olduğu düşünüldüğünde, İstanbul gibi sayısız anıtsal değeri barındıran, yüksek deprem riskine sahip bir şehirde, geçici güçlendirme çözümlerinin hayati önemi ortaya çıkıyor. Zamanın ve paranın kısıtlı olduğu durumlarda, geçici güçlendirme yöntemleri hem hasar riskini azaltacak, hem de geri dönüşümlü olmaları nedeniyle tarihi yapılara olumsuz etkisi en az seviyede olacaktır.
Yorumlar
SON DAKİKA
İlhan Gencer Trio, tarihi Rumeli Han’da pop caz gecesiİstiklal Caddesi’ndeki Hugin & Munin Rumeli Sahne, İlhan Gencer Trio’yu ağırladı. Usta piyanist İlhan Gencer, pop cazın sevilen melodilerini seslendirirken parçaların hikâyelerini ve kendi anılarını da dinleyicilerle paylaştı.20 Kasım 2026 Cuma 10:00MICE
Finlandiya’nın kış turizmi İstanbul’da tanıtıldıİstanbul’daki Türkiye Workshop’unda Finlandiya’nın Kuzey Kutbu'nda bulunan turizm tesisleri ile cam igloları, kuzey ışıkları turları, buz kıran gemileri ve Helsinki–Tallinn seferleri tanıtıldı.18 Kasım 2026 Çarşamba 20:27TURİZM
Malezya’nın renkleri ve lezzetleri İstanbul’da buluştuFairmont Quasar İstanbul’daki Colours of Malaysia etkinliğinde, şef Farhan’ın menüsü ve turizm sunumuyla Malezya’nın lezzetleri ve bölgeleri tanıtıldı.18 Kasım 2026 Çarşamba 00:10GASTRONOMİ
Hilton 2027 otel açılışlarını duyurduHilton, 2027’de portföyünü genişletmeye hazırlanıyor. Şirketin açıkladığı projeler arasında Londra’nın tarihi Admiralty Arch yapısında açılacak Waldorf Astoria, Yunan adalarındaki üç tesis ve Fas’ın ilk LXR oteli bulunuyor.17 Kasım 2026 Salı 23:30KONAKLAMA
Suudi Arabistan’da turizm harcamaları 40,5 milyar dolara ulaştıSuudi Arabistan, 2026’nın ilk altı ayında 61,2 milyon turisti ağırladı. Ülkede turizm harcamaları 151,9 milyar Suudi Arabistan riyali, yaklaşık 40,5 milyar dolar olarak kaydedildi.17 Kasım 2026 Salı 23:00TURİZM
Rotana, Mısır’da 2030’a kadar 25 otele ulaşmayı hedefliyorMısır’da üç otel işleten ve sekiz otel projesi geliştiren Rotana, 2030’a kadar ülkedeki portföyünü 25 otele çıkarmayı hedefliyor. Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan’ın ardından grubun üçüncü büyük pazarı olacak.17 Kasım 2026 Salı 22:00KONAKLAMA
Suudi Arabistan’da şef adaylarına iki yıllık aşçılık eğitimiAdeera Hospitality ve Suudi Aşçılık Sanatları Akademisi ZADK, Suudi vatandaşlarını otelcilik ve turizm sektöründe kariyere hazırlamak için iki yıllık diploma programı başlattı. Ocak 2027’de başlayacak programa başvurular 31 Aralık 2026’ya kadar sürecek.17 Kasım 2026 Salı 21:00GASTRONOMİ
FITUR Screen 2027’de film ve dizi rotaları turizme kazandırılacakFITUR Screen 2027, 20–22 Ocak’ta Madrid’de düzenlenecek. İspanya Film Komisyonu, film ve dizi çekim yerlerini turizme kazandıracak stratejisini tanıtacak.17 Kasım 2026 Salı 20:00MICE
Cumhurbaşkanlığı Bisiklet Turu 190 ülke ve bölgede yayımlandı61. Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu, Çeşme’den Ankara’ya uzanan rotasıyla 190 ülke ve bölgede yayımlandı. 2027 turu 25 Nisan’da başlayacak.17 Kasım 2026 Salı 19:00MICE
MG International ilk sürdürülebilirlik raporunu açıkladıMG International, Gebze’de tanıttığı ilk sürdürülebilirlik raporunda üretim başına enerji tüketimini yüzde 45,4, su kullanımını yüzde 21,2 azalttığını açıkladı.17 Kasım 2026 Salı 18:00GÜNDEM
- Geri
- Ana Sayfa
- Normal Görünüm
- © 2005 Türkiye Turizm











Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.