IRAK'TA 1.4 MİLYARLIK TAZMİNATIN ARKASINDAKİ KİŞİ
Yenişafak'tan Yahya Bostan, Irak ve Türkiye arasında yaşanan petrol kaynaklı tahkim kararının perde arkasını yazdı.

01 Nisan 2023 Cumartesi 04:45
ANKARA- Irak Petrolü davasında "Türkiye’nin hanesine yazılan tazminat tutarı yaklaşık 400 milyon dolarla sınırlı kaldı." Yenişafak'tan Yahya Bostan, Irak ve Türkiye arasında yaşanan petrol kaynaklı tahkim kararının perde arkasını yazdı. Cumhurbaşkanı Erdoğan, geçtiğimiz hafta Beştepe’de, Irak Başbakanı Sudani’yi ağırladı. Görüşmenin ardından dikkat çeken mesajlardan biri su konusundaydı. Türkiye, kuraklığa rağmen Dicle Nehri’nden bırakılan su miktarını bir aylık süre için artıracaktı. Bu, Bağdat’a yapılmış dostça bir jestti.
Ankara’da yapılan görüşmelerde Irak tarafına, Paris’teki mahkemede süren tahkim davasının da sorulduğuna şüphe yok.
Bu görüşmenin üzerinden
24 saat geçmeden
Paris’teki mahkeme kararını verdi. Irak Petrol Bakanlığı zafer havasıyla kararı duyurarak
Türkiye’nin 1,4 milyar dolar tazminat
ödeyeceğini açıkladı.
Ancak kazın ayağı öyle değil. Tahkim kararı ve sonrasıyla ilgili detayları anlatacağım. Ama önce bugüne nasıl gelindi, ona değinmem gerekiyor.
Kerkük-Yumurtalık boru hattının hukuki altyapısı 1973 ve 2010’da yapılan anlaşma ve protokollere dayanıyor. Bu anlaşmalara göre
Irak petrolü, Irak Petrol Bakanlığı’nın izniyle Yumurtalık’a taşınacaktı.
Mevcut durumda söz konusu hattan
günde 500 bin varil ham petrol
dünya piyasalarına ulaşıyor.
Burada bir parantez açalım.
Önce pandemi, daha sonra Ukrayna savaşı, Rusya ve İran’a yaptırımlar nedeniyle petrolün varil fiyatı 100 doların üzerine çıkmıştı. ABD, hem Rus ekonomisini zor durumda bırakmak hem de piyasaları rahatlatmak için petrol fiyatının aşağı çekilmesi gerektiğini düşünüyordu. ABD Başkanı Biden üretimi artırması için Suudi Arabistan’a, Muhammed bin Selman’ın ayağına kadar gitmiş, Riyad yönetiminden günde 200 bin varil daha fazla üretim sözü alabilmişti.
Yumurtalık’a gelen günlük 500 bin ham varil petrolün önemini vurgulamak için bunları hatırlatıyorum. Nitekim son haftalarda resesyon endişesiyle 70 dolara kadar düşen petrol fiyatları,
tahkim kararı ve Türkiye’nin Kerkük-Yumurtalık boru hattını kapatması nedeniyle tekrar 80 dolar bandına yükseldi.
Parantezi kapatarak devam edelim.
Bağdat’ın bölgeye hakim olamaması nedeniyle Türkiye bu kez 2012 yılında Kuzey Irak Bölgesel Yönetimi’yle bir anlaşma yaparak hattın devamını sağlamaya çalıştı. Irak merkezi hükümeti, 2014’te tahkime başvurarak Türkiye’yi şikayet etti. Şikayetin temeli taşınan petrole Irak Petrol Bakanlığı’nın izin vermediği, 2010’da yapılan anlaşmanın ihlal edildiği, petrolün değerinin altında satıldığı gibi gerekçelere dayanıyordu. Başvuru depolama, nakliye, erişim talebi gibi başlıklardan oluşan toplam beş kategoride yapılmıştı. Bağdat bunun karşılığında Türkiye’den
2012-2018 yılları için 33 milyar dolar,
sonraki dönem de hesaba katılırsa
toplam 55 milyar dolar tazminat talep ediyordu.
Bu girişim karşısında Türkiye tam dokuz yıl hukuk ve diplomasi mücadelesi verdi. Bir yandan tahkimde Irak’ın iddialarına yanıt verilirken bir yandan da Irak makamlarına
“Tahkimden vazgeç”
mesajı gönderiliyordu. Ankara petrol boru hattından ciddi bir gelir elde etmiyordu. Kerkük’ten çıkan ve Yumurtalık’a ulaşan petrol İsrail ve Yunanistan’daki rafinerilere taşınıyordu.
Bir dava söz konusu olacaksa muhatap Kuzey Irak ve rafineriler olmalıydı.
Üstelik Türkiye, Irak’ın endişelerinin aksine, ülkenin toprak bütünlüğünü destekliyordu. Ankara, 2017’deki bağımsızlık referandumuna sert tepki göstermiş, yaptığı girişimler neticesinde
Mesut Barzani koltuğunu bırakmak zorunda kalmıştı.
Türkiye’nin diplomatik çabaları neredeyse işe yarıyordu, denebilir. 2019 yılında Ankara’ya gelen haberler Bağdat’ın tahkim davasını erteleyeceği yönündeydi.
Ancak bir aktör devreye girdi ve Bağdat erteleme kararından vazgeçti.
Gelinen noktada tahkim, Bağdat ve Ankara’yı kısmen haklı buldu. Verilen kararda Bağdat’ın 33 milyar dolarlık talebi karşılanmadı. Irak’ın beş ihlal başvurusundan sadece biri kabul edildi. Türkiye’ye 1,4 milyar dolar fatura çıktı. Mahkeme Irak’ı da bölgede güvenliği sağlayamadığı ve hattın bakımlarını yapamadığı gerekçesiyle haksız bularak tazminata mahkum etti. Günün sonunda
Türkiye’nin hanesine yazılan tazminat tutarı yaklaşık 400 milyon dolarla sınırlı kaldı.
Ankara
bu meblağı petrolden kim para kazanıyorsa onun ödemesi gerektiğini düşünüyor.
Irak Enerji Bakanlığı “Bir heyet yeni bir mekanizma kurmak için Ankara’ya gidecek” dese de sorunun Ankara-Bağdat aksında değil Irak’taki bölgesel yönetimle merkezi hükümet arasında yaşandığını söylüyor. ABD de petrol fiyatlarını etkilemesi nedeniyle sorunun çözülmesini, boru hattının açılmasını bekliyor. Petrol fiyatlarının yüksek seyretmesinden faydalanan ülkelerden biri İran.
2019’da Bağdat’a baskı kurarak davanın devam etmesini sağlayan aktörün de Tahran olduğu belirtiliyor.
Finlandiya’nın kış turizmi İstanbul’da tanıtıldıİstanbul’daki Türkiye Workshop’unda Finlandiya’nın Kuzey Kutbu'nda bulunan turizm tesisleri ile cam igloları, kuzey ışıkları turları, buz kıran gemileri ve Helsinki–Tallinn seferleri tanıtıldı.18 Kasım 2026 Çarşamba 20:27TURİZM
Malezya’nın renkleri ve lezzetleri İstanbul’da buluştuFairmont Quasar İstanbul’daki Colours of Malaysia etkinliğinde, şef Farhan’ın menüsü ve turizm sunumuyla Malezya’nın lezzetleri ve bölgeleri tanıtıldı.18 Kasım 2026 Çarşamba 00:10GASTRONOMİ
Hilton 2027 otel açılışlarını duyurduHilton, 2027’de portföyünü genişletmeye hazırlanıyor. Şirketin açıkladığı projeler arasında Londra’nın tarihi Admiralty Arch yapısında açılacak Waldorf Astoria, Yunan adalarındaki üç tesis ve Fas’ın ilk LXR oteli bulunuyor.17 Kasım 2026 Salı 23:30KONAKLAMA
Suudi Arabistan’da turizm harcamaları 40,5 milyar dolara ulaştıSuudi Arabistan, 2026’nın ilk altı ayında 61,2 milyon turisti ağırladı. Ülkede turizm harcamaları 151,9 milyar Suudi Arabistan riyali, yaklaşık 40,5 milyar dolar olarak kaydedildi.17 Kasım 2026 Salı 23:00TURİZM
Rotana, Mısır’da 2030’a kadar 25 otele ulaşmayı hedefliyorMısır’da üç otel işleten ve sekiz otel projesi geliştiren Rotana, 2030’a kadar ülkedeki portföyünü 25 otele çıkarmayı hedefliyor. Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan’ın ardından grubun üçüncü büyük pazarı olacak.17 Kasım 2026 Salı 22:00KONAKLAMA
Suudi Arabistan’da şef adaylarına iki yıllık aşçılık eğitimiAdeera Hospitality ve Suudi Aşçılık Sanatları Akademisi ZADK, Suudi vatandaşlarını otelcilik ve turizm sektöründe kariyere hazırlamak için iki yıllık diploma programı başlattı. Ocak 2027’de başlayacak programa başvurular 31 Aralık 2026’ya kadar sürecek.17 Kasım 2026 Salı 21:00GASTRONOMİ
FITUR Screen 2027’de film ve dizi rotaları turizme kazandırılacakFITUR Screen 2027, 20–22 Ocak’ta Madrid’de düzenlenecek. İspanya Film Komisyonu, film ve dizi çekim yerlerini turizme kazandıracak stratejisini tanıtacak.17 Kasım 2026 Salı 20:00MICE
Cumhurbaşkanlığı Bisiklet Turu 190 ülke ve bölgede yayımlandı61. Cumhurbaşkanlığı Türkiye Bisiklet Turu, Çeşme’den Ankara’ya uzanan rotasıyla 190 ülke ve bölgede yayımlandı. 2027 turu 25 Nisan’da başlayacak.17 Kasım 2026 Salı 19:00MICE
MG International ilk sürdürülebilirlik raporunu açıkladıMG International, Gebze’de tanıttığı ilk sürdürülebilirlik raporunda üretim başına enerji tüketimini yüzde 45,4, su kullanımını yüzde 21,2 azalttığını açıkladı.17 Kasım 2026 Salı 18:00GÜNDEM
İstanbul Uluslararası Perküsyon Günleri 20 Kasım’da3. İstanbul Uluslararası Perküsyon Günleri, 20–22 Kasım 2026’da Haliç Tersanesi’ndeki Forsa PSM’de ücretsiz konser ve söyleşilerle düzenlenecek.17 Kasım 2026 Salı 17:00MICE
- Geri
- Ana Sayfa
- Normal Görünüm
- © 2005 Türkiye Turizm











Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.