EURO'NUN DEĞER KAYBI BİTİYOR

HAFTANIN EKONOMİK GÖRÜNÜMÜ (7-13 Eylül 2008)

MURAT EMEN

---

Geçtiğimiz hafta kimse USD"nin 1.25"lere çıkmasını beklemiyordu. Daha doğrusu TCMB Başkanı Durmuş Yılmaz"ın ölçülü faiz indiriminden, ECB Başkanı Trichet"in likidite imkanlarını kısacağı şeklindeki açıklamalarını kimse beklemiyordu. Dış piyasalardaki yoğun haber akışı ile hareketli bir seyir gözlemledik.

Mali sektörde devam eden sıkıntılar hisse senedi piyasalarını hızla aşağı çekerken, emtia ve döviz piyasasında da hareketlilik sürüyor. Uzun bir aradan sonra diğer para birimleri karşısında yükselişe geçen dolar, euro karşısında 1.4291 ile yaklaşık son bir yılın zirvesini görürken, iç piyasada da 1.24'ün üzerine çıktı. Dolardaki bu yükseliş petrol fiyatlarını da hızla aşağı çekiyor. Sadece petrol değil birçok emtia fiyatı dolardaki yükselişten olumsuz etkileniyor. Ancak uzmanlar her seçim öncesi olduğu gibi ABD"de yaklaşan seçimler öncesinde dolarda yükseliş yaşandığını belirtiyor.
Kasım ayında yapılacak ABD seçimlerine kadar da doların güçlenmeye devam edeceği belirtiliyor.

ABD borsaları, özel sektörün istihdamının Ağustos ayında 33,000 azaldığını gösteren verinin ardından ekonomik büyüme hakkındaki kaygıların derinleşmesi ve fonların portföylerindeki varlıkları satarak likide geçme çabaları ile birlikte yüzde 3 seviyelerinde gerileyerek haftayı kapadı.

Avrupa ekonomisine dair artan kaygılar ve ECB´nin bankalar için sağladığı likidite imkanlarında kısıtlamaya gideceğini açıklaması Avrupa borsalarında da yüzde 3 seviyelerindeki düşüşleri beraberinde getirirken, Euro dolar karşısında 1,4225 seviyelerine kadar geriledi.

Dünyanın en büyük tahvil fonu PIMCO´nun yöneticisi Bill Gross, piyasaların ´mali tsunami´nin kıyısında bulunduğunu belirterek bunun önlenmesi için ABD hükümetinin parasının daha fazla bölümünü kullanmaya başlamasına ihtiyaç olduğunu söyledi. Gross, bankaların, aracı kurumların ve hedge fonların varlıklarını elden çıkarmaya çalıştıklarını, tahvil, gayrimenkul, hisse senedi ve emtia fiyatlarının aşağı gittiğini belirterek "Kontrol altına alınmazsa kamp ateşi, orman yangınına dönebilir" diye konuştu.

TCMB Başkanı Durmuş Yılmaz geçen hafta yaptığı açıklamada, PPK'nın Eylül ayından itibaren ölçülü faiz indirimi de dahil olmak üzere bütün politika seçeneklerini göz önüne alacağını söylemesi iç piyasalarda enflasyon hedefini tutturma konusundaki kararlılığın gözardı edilerek, popülist politikalara yönelinebileceği endişelerini yaratması, iç piyasalarda kurların hızlı bir şekilde yükselmesine neden oldu.

Haftanın son gününe 1.24 seviyesinden USD/TRY Londra bankalarından gelen alımlarla gün içerisinde alıcılı bir seyir izleyerek 1.2441 seviyesine kadar yükseldi ve günü bu seviyelerden kapadı. Yurtdışı piyasalarda doların gelişmekte olan ülke para birimlerine karşı değer kazanması ve MB"nın faiz indirimine gidebileceğine dair açıklamaları iç piyasalarda kurların güne 1,24 seviyelerinde başlamasına neden oldu. 1,24-1,2450 aralığının yukarı yönlü kırılması kurları 1,26 seviyesine taşıyabilir.

ECB"nin "nin Euro bölgesi büyüme tahminlerini aşağı çekmesi ile birlikte ABD"de perakende satışlara yönelik olumsuz tablo, kötü gelen istihdam rakamları ve FED yetkililerinden gelen ekonomi üzerine sert mesajlar, büyümeye yönelik endişeleri tetikledi ve dünya genelinde %3"lere varan oranlarda satışlar görüldü. Haftaya 1.47 seviyelerinden başlayan parite, 1.42 seviyesinin altına kadar geriledi. Bunda, petrol ve gıda fiyatlarındaki gerileme ve global piyasalara ilişkin endişeler etken oldu.

Euro dolar paritesinde 1,4280 seviyelerindeyiz. Euro nun değer kaybının sonlarına gelindiğini düşünüyoruz. Paritenin tepki hareketi ile 1.45"lere yükselmesi bekleniyor.

Uluslararası piyasalardaki gelişmeler, USD"nin para birimleri karşısında değer kazanması gibi gelişmeler sonrasında bono faizleri 19,00% bileşik seviyesini aştı ve bozulma 19,27% bileşik seviyesine kadar sürdü. Ancak TCMB Başkanı Yılmaz"ın yaptığı konuşmalar piyasayı olumlu etkiledi ve faizler gelen alımlar ile 18,80% bileşik seviyesine kadar gevşedi. USDTRY kotasyonlarında yükselişin durulmaması ve ABD borsalarındaki olumsuz seyir faizlerin yeniden 19,00% bileşik seviyesinin üstüne sıçramasına neden oldu.

Bu hafta Hazine"nin yapacağı gösterge tahvil ihalesi sonrasında bono bileşiklerinin 19,30-19,00% bileşik bandında işlem görmesini bekliyoruz.
Ağustos enflasyon rakamları piyasaları şaşırttı. Artma beklenirken gerileme olmasını, petrol fiyatlarındaki düşüşe, ramazana rağmen gıda fiyatlarında artış olmamasına ve giyimdeki erken indirime bağlanıyor. Buda piyasalardaki sıkıntının başka bir işareti.

Yatırımcıya dövizden YTL.ye dönme fırsatı diyebiliriz. 1.25"ler dönme için iyi bir fırsat. Zararın neresinden dönülse kardır. Bu hükümet, sıcak parayı kaybetmek istemiyor. Ayrıca reel sektörün yüklü açık pozisyonu herkesi korkutuyor. Kurlar daha yukarıları görmez veya görmesine müsaade etmezler gibi geliyor.

Siyasi olarak, bu hafta Aydın Doğan-R.T.Erdoğan kapışması"nın devamını izleyeceğiz. Aydın Doğan"ın kirli çamaşırları bakalım nelermiş? Arkanıza yaslanın ve tekmili birden izleyin. Emin Çölaşan"ın kitabı kadar zevkli olur mu bilmem, ama daha derin olacağı muhakkak.
Esen kalın.

EMEN&EMEN

8-12 Eylül Veri Takvimi