DERİNKUYU YERALTI ŞEHRİ 8 KATLI

NEVŞEHİR - Niğde karayolu üzerinde Nevşehir'e 29 km uzaklıktadır. Derinkuyu Yeraltı Şehri'nin derinliği yaklaşık 85 m.'dir. Bu yeraltı şehri, bir yeraltı şehrinde bulunan tüm özelliklere sahiptir (ahır, kiler, yemekhane, kilise, şırahane v.s.). Ayrıca 2. katta misyonerler okulu bulunmaktadır. Geniş bir alan olan okulun tavanı yeraltı şehirlerinde pek rastlanmayan beşik tonoz ile örtülüdür. Salonun solundaki mekanlar çalışma odalarıdır.



Kapadokya'da 36 yeraltı şehirlerinden en büyük yeraltı şehri olan Derinkuyu 1967 yılında turizme açılmış olup, 8 katlıdır. Yeraltında yakın zamana kadar faal olan dünyanın en eski akıl hastanesi mevcuttur. Kapadokya bölgesi gerek yer üstünde bulunan kültürel varlıklarıyla gerekse yeraltında bulunan özel dünyasıyla Anadolu'nun kültür merkezlerinden biri olarak yüzyıllar boyunca önemini korumuştur.Nevşehir'in Derinkuyu ilçesinde bulunan, Derinkuyu Yeraltı Şehri, bölgede gezilebilir alanı en geniş olan yeraltı şehridir. Protohitit döneminden itibaren yapılandırıldığı düşünülen yeraltı şehirlerinden biri olan Derinkuyu'nun, günümüzde sekiz katı gezilebilmektedir.

TARİHİ PROTO-HİTİTLERLE BAŞLIYOR
Tarihi Hititlerle, hatta bazı kaynaklara göre Proto-Hititlerle başlayan, Roma ve özellikle de Bizans dönemlerinde kullanılmaya devam eden Kapadokya bölgesi yer altı şehirlerinin en yaygın kullanımı Bizans döneminde olmuştur.
Kapadokya bölgesinde bulunan yeraltı şehirlerinin en önemlilerinden birisi Derinkuyu Yeraltı Şehri'dir. Yaklaşık binlerce kişinin barınma, yeme-içme, ibadet, savunma ihtiyacını karşılayabilecek düzeyde olan yeraltı şehrinin 8 katı temizlenerek ziyarete açılmıştır. Yer altı şehrinin ziyarete açık alanlarında ahır, kiler, yemekhane, kilise, şırahane (şaraphane), misyonerler okulu, çalımsa odaları, uyuma ve dinlenme birimleri ve mezar odası bulunmaktadır
Derinkuyu yeraltı şehri Nevşehir-Niğde kara yolu üzerinde, Nevşehir'e bağlı, antik adı Melogobia olan Derinkuyu İlçesinde yer almaktadır. Nevşehir'e 29 km, Niğde'ye 50 km. mesafede bulunan yeraltı şehri 1963 yılında tesadüfen bulunmuş, 1967 yılında ziyarete açılmıştır.



ROMA DÖNEMİNE AİT MERMER KARTAL HEYKELİ BULUNDU
Derinkuyu yeraltı şehrinin gezilemeyen bölümlerindeki bir mekânda açığa çıkarılan Roma dönemine ait mermer kartal heykeli Derinkuyu'daki Roma dönemi yerleşiminin somut bir verisi olarak değerlendirilmiştir. Bununla birlikte kilise ve misyoner okulu ise Bizans döneminin özelliklerini taşımaktadır. Günümüzde gezilebilen alanı 2500 m² olan Derinkuyu yeraltı şehri, temizlenememiş alanları ile birlikte, toplam 4 km² lik bir alanı kaplamaktadır. Derinkuyu yeraltı şehrinin toplan kat sayısı ve derinliği tam olarak bilinmemektedir.
Girişin hemen yanında bulunan havalandırma bacasına göre derinlik 40.00 m. dir. Yedinci katta bulunan ve yeryüzüyle bağlantısı olmayan su kuyusu dikkate alındığında derinlik yaklaşık 85.00 m. ye ulaşmaktadır. Yeraltı şehrinde derinliği 70.00 m. – 85.00 m. arasında değişen 52 su kuyusu ve havalandırma bacası bulunmaktadır. Havalandırma bacaları ve su kuyularının derinliğini belirleyen etken bu birimlerin bulunduğu kat ve bu katın yeryüzüne olan yakınlığı veya uzaklığıdır.

GİRİŞ
Derinkuyu ve Kaymaklı gibi tipik bir yeraltı şehrinde giriş, yüzeyden, dikkatlice ve ustaca gizlenmiş, 5.00 m. aşağıdaki bölüme geçisin sağlandığı bir birimdir. Yer altı şehirlerinin pek çoğunun özgün girişleri bugüne kadar korunamamıştır. Derinkuyu yeraltı şehrine, günümüzde yeraltı şehrinin çıkısı olarak kullanılan, koridor seklindeki bir girişle girilmektedir.

I.KAT
Derinkuyu yeraltı şehrinin birinci katında ahır, şaraphane, misyoner okulu ve vaftizhane bulunmaktadır. Birinci kat girişin de bulunduğu en üst kat olup, genel bir tarihlemeyle Protohitit dönemine kadar (M.ö.2000–1750) indirilmektedir.

II. KAT
Derinkuyu yeraltı şehrinin ikinci katının gezilebilen bölümlerinde, oturma odası olarak kullanılan mekânlar, günümüzde yeraltı şehrinin girişi olarak kullanılan bölüm, mutfak, mutfakla alakalı birimler, şaraphane, erzak depoları ve mutfağın devamında ahır olarak kullanıldığı belirtilen bir bölüm bulunmaktadır.

III. KAT
Derinkuyu yeraltı şehrinin üçüncü katını yeraltı şehrinin tüm katlarına inen bir havalandırma bacası oluşturmaktadır. Ayrıca üçüncü katta bulunan bir tünelin 9 km. uzakta bulunan Kaymaklı yeraltı şehrine bağlandığı belirtilmektedir.

IV. KAT
Yeraltı şehrinin dördüncü katında oturma-yatma odaları ve erzak depoları bulunmaktadır

V. KAT
Yeraltı şehrinin dağılım merkezi olarak düşünülen besinci katta, üçüncü kattan gelen tünelin sonlandığı sahanlık, havalandırma bacası, havalandırma bacasının devamında birbiriyle bağlantı odalar ve besinci katı yedinci kata bağlayan tünelin başlangıcı bulunmaktadır.

VI. KAT
Altıncı kat, besinci katı yedinci kata bağlayan bir tünelden ibarettir. Tünel üzerinde ikisi kapı odası, üçü ise tünel kontrolünün yapıldığı birer güvenlik noktası olduğunu düşündüğümüz beş birim bulunmaktadır.

VII. KAT
Yedinci katta toplantı salonu, mezar odası, kilise, kilisenin devamında bir salon ve su kuyusu bulunmaktadır. Yedinci kat yeraltı şehrinin en geniş mekânıdır. Beşinci kattan başlayan tünelin bittiği yerde yedinci kat şekillendirilmiştir. Tünelin bittiği yerden itibaren dört merdiven basamağıyla yedinci kata inilmektedir. Yedinci katın merkezinde toplantı salonu bulunmaktadır.

VIII. KAT
Derinkuyu yeraltı şehrinin sekizinci katı, içerisinde bir havalandırma bacası olan, küçük bir odacıktan ibarettir.