ÇIRALI'DA SÜRDÜRÜLEBİLİR TURİZM

ANTALYA-Doğal Hayatı Koruma Vakfı WWF Türkiye'nin yıllardır süren çalışmalarıyla Akdeniz çanağında örnek sürdürülebilir turizm uygulaması haline gelen Antalya-Çıralı Koruma Amaçlı İmar Planı Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca onanarak yürürlüğe girdi.

Hazırlanması da dahil olmak üzere tüm süreçleriyle halkın katılımıyla hazırlanan plan, Bakanlıkça hazırlatılan ilk koruma amaçlı imar planı olması nedeniyle de önem taşıyor.

Çıralı’yı 1994 yılında deniz kaplumbağaları koruma çalışmaları kapsamına dahil eden WWF-Türkiye, alanın önemli deniz kaplumbağası alanı olarak belirlenmesini sağladı.

1997 ile 2000 yılları arasında, Avrupa Birliği fonlarıyla yürütülen Türkiye’de Kıyı Yönetimi ve Turizm Projesi kapsamındaysa yöre halkına odaklanılarak turizm ve doğa koruma konularında farkındalık yaratıldı; yapılan bilimsel çalışmalarla alanın doğal değerleri ortaya çıkarıldı.

Proje sürecinde yöre halkına yönelik organik tarım, eko-turizm, yabancı dil, bilgisayar kursları düzenlendi.

Yöre halkıyla koruma amaçlı imar planının temelleri için sayısız çalışma gerçekleştirildi.

Koruma amaçlı imar planları Çıralı gibi Doğal SİT statüsünde olan yerlerde yasanın gerekliliğidir. Ancak Türkiye’de gerek bütçe ve gerekse uygulama zorlukları nedeniyle yapılmaması, SİT alanlarında kaçak yapılaşmanın önünü açıyor.

Onama yetkisine sahip olan Kültür ve Turizm Bakanlığı, Çıralı'da koruma amaçlı imar planının yasalara uygun olarak gerçekleştirilmesi görevini 1998 yılında Doğal Hayatı Koruma Vakfı’na verdi.

Planlama çalışmaları yöre halkının da süreçlere katıldığı ve mevzuatın gerekliliklerini karşılayan, aynı zamanda Güney Antalya yöresinde deneyimli bir planlama grubunca tamamlandı.

2000 yılında Turizm Bakanlığı Yatırımlar Genel Müdürlüğü’ne sunulan planın bir an önce onaylanması içinse 2006 yılında yöre halkınca Bakanlığa 302 dilekçe verildi.

Kültür ve Turizm Bakanlığı'nca onanarak 12 Ekim 2007 tarihinde Çıralı’da askıya çıkmak suretiyle yürürlüğe giren Çıralı Koruma Amaçlı İmar Planı, birinci ve ikinci derece tarım alanlarını, koruma alanlarını, orman arazilerini, Hazine arazilerini, kıyı kenar çizgisini, yapılaşma sınırlarını, altyapı olanaklarını ortaya koyuyor.

WWF-Türkiye Genel Müdürü Dr. Filiz Demirayak, konuyla ilgili olarak “1994 yılında Çıralı’da çalışmaya başladığımızda Çıralı her türlü tehdite açık muazzam bir doğal değer olarak karşımızda duruyordu. 13 yıl süren olağanüstü bir çalışmayla ülkemize koruma amaçlı imar planı olan bir alan daha kazandırdık. Geçen süreç Çıralı’da organik tarımla parlayan bir kooperatif kurulmasından turizmin gelişmesine, bilinçli yöre halkının özgüvenle hareket ederek kendi alanlarını deniz kaplumbağalarına varıncaya kadar sahiplenmelerine uzanan gerçek bir başarı öyküsüdür. Bunu yörede yaşayan insanlarla başarmış olmamız en büyük değerdir.” dedi.

Çıralı Koruma Amaçlı İmar Planı'nın mevzuata uygun bir çalışma olup onaylama ve uygulamasının Turizm ve Kültür Bakanlığı’na ait olduğunu ifade eden Demirayak, konuyla ilgili açıklamalarına şöyle devam etti:

“Her plan bazı kesimlerde endişe yaratır; bu planın içeriğinden çok, yasaların plan aracılığıyla uygulanır hale geliyor olmasıyla ilgilidir. Özel mülkiyet dışında, orman arazisinde mülkiyet hakkı ilan edenlerin bulundukları durumla ilgili olduğu gözlemlenmektedir. Bu durumda çözüm ve yaptırım mercileri ilgili resmi kurumlardır. Plan Çıralı’daki insanların mülkiyet hakkını yasal kılan, değerli hale getiren, bu eşsiz alanın dünyada iyi uygulama olarak daha da tanınmasını sağlayan ve Çıralı’nın geleceğini aydınlatan bir yasal araç olarak hem yörenin hem de ülkemizin hizmetindedir.”