ÇEŞME ORİJİNAL İSMİNİ ARIYOR

SİVAS -Sivas'ta Sultan Mahmut tarafından yaptırılan tarihi 'Telli Pınar' çeşmesinin isminin değiştirilmesi bir tarihi yok ediyor. İsmi, geçmiş yıllarda 'Şehit Orhan Tunçöz' olarak değiştirilen çeşme, ilgisizlik nedeniyle de harabeyi andırıyor. Tarih uzmanları, bu durumun vatandaşlarda tarih bilincinin kaybolmasına neden olduğunu söyledi.

Sultan 2. Mahmut tarafından 1838 yılında yaptırılan çeşme, dönemin önemli eserlerinden birisi. Paşa Camisi karşısında Vakıflar Bölge Müdürlüğü binası duvarına bitişik olarak yapılan çeşme, 3 kısımdan oluşuyor. Birinci kısım dönemin padişahı 2. Mahmut'un tuğrasını taşırken, ikinci kısımda Osmanlıca bir kitabe ile çeşmenin niçin yapıldığı anlatılıyor. Üçüncü kısımda ise kurna ve mermer üzerine işlenmiş motifler yer alıyor. Mermer üzerine kabartma yazıyla oluşturulan 7 beyitlik kitabede çeşmenin Sivas'ın içme suyu ihtiyacını karşılamak amacıyla yaptırıldığı ifade ediliyor. Şair Sıdkı tarafından kaleme alınan kitabenin ilk mısralarında ise, padişah övülüyor.

 

2. Mahmut'un ender eserlerinden olan çeşme bugünlerde hem fiziki hem de manevi olarak tahribata uğruyor. İlk tahribat, 1945'li yıllarda 'Telli Pınar' olan çeşme isminin değiştirilmesi olmuş. Merzifon'da geçirdiği uçak kazası sonrası şehit düşen Sivaslı Orhan Tunçöz'ün ismi dönemin idarecileri tarafından çeşmeye verilmiş. Çeşmeye isim verilirken yapılan hata ise dikkatlerden kaçmıyor. Şehidin ismi, çeşmenin kim tarafından ve hangi tarihte yaptırıldığını anlatan kitabenin alt kısmında bulunan motiflerin ortasına 'Orhan' yerine 'Şorhan' olarak kazınmış. Şimdilerde ise üzerinde bulunan zincirli taslardan dolayı aldığı orjinal 'Telli Pınar' ismi ise unutulmaya yüz tuttu. Bu durum tarih uzmanlarının tepkisine neden oluyor.

 

Araştırmacı -Yazar Doç. Dr. Alim Yıldız, isim değişikliği nedeniyle çeşmenin geçmişinin kaybolduğunu ifade etti. Çeşmenin ilk ismiyle anılması gerektiğini kaydeden Yıldız, "Şehidin ismi ise yeni yapılan başka bir çeşmeye verilmeli" dedi. Mevcut durumun tarihe saygısızlık olduğunu vurgulayan Yıldız, görevi, tarihi yapıları ayakta tutmak olan Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nün burnunun dibindeki bu eseri yok olmaya terk ettiğini ileri sürdü.

 

Sahipsiz kalan çeşmenin görüntüsü ise içler acısı. Bakımsızlık nedeniyle çeşmenin işlemeleri dökülüyor, mermer üzerine ise bilinçsiz gençler spreyle anlamsız yazılar yazıyor. Çeşmenin dışarda kalan su boruları da çirkin bir görüntü oluşturuyor.