BORSA ŞİRKET EVLİLİKLERİNE ARACI

ISTANBUL- BIST, Özel Pazar’la işini büyütmek isteyen ama sermaye desteği arayan girişimcilere kapılarını açıyor. Pazar bir anlamda ortak arayan girişimciler ile nitelikli ve meslek yatırımcıları buluşturacak
Borsa İstanbul Ekim 2014 tarihinden itibaren Özel Pazar ile şirket evliliklerine aracılık etmeye başlayacak. İşini büyütmek için sermaye gereksinimi olan girişimciler ile nitelikli ve melek yatırımcılar Borsa İstanbul çatısı altında buluşacak. Özel Pazar’ın gelecek yıllarda uluslararası alanda da genişletmesi ve özellikle Avrasya Bölgesi’ndeki girişimci ve yatırımcıları da kapsayarak bölgesel bir girişimcilik pazarı olması hedefleniyor. Özel Pazar’ın bir segmentinin Ekim 2014 sonunda, diğer segmentinin ise Ocak 2015 içinde devreye alınması planlanıyor. Dünyada borsa bünyesinde kurulacak ilk geniş kapsamlı Özel Pazar’ın detaylarını Borsa İstanbul Genel Müdür Yardımcısı Mustafa Kemal Yılmaz ile konuştuk.

Borsa İstanbul olarak girişimcilik konusundaki çalışmalarınız hakkında bilgi verir misiniz?

İşini büyüteceklere destek

Ülkemizde henüz filizlenmekte olan girişimcilik ekosistemini desteklemek amacıyla yeni bir oluşum içindeyiz. Girişimcinin en önemli ihtiyacı işini kurup büyütmesini sağlayacak sermaye ve bu konuda kendisine yol gösterecek bilgi ve tecrübe sahibi mentorlar. Yatırımcıların en önemli ihtiyacı ise girişimci şirketlere yaptıkları yatırımı belirli bir süre sonra satarak kârlarını gerçekleştirmek ve sermayelerini hızlı büyüme potansiyeline sahip yeni girişimci şirketlere yatırabilmek. Bir başka deyişle yaptıkları yatırımdan çıkış ve likidite ihtiyacı. Yaptığı yatırımın getirisini ve sermayesini paraya çeviremeyen bir yatırımcının yeni bir yatırım yapma ve yatırımlarını sürdürebilme şansı çok düşük. Dolayısıyla bu olmadan da girişimcilik ekosisteminde sermaye-yatırım döngüsünün sağlanması ve girişimcilerin fon bulabilmeleri ve dolayısıyla ekosistemin büyütülebilmesi mümkün değil.

SPK DÜZENLEMESiNDEN MUAF

Bu amaçlar doğrultusunda Borsa İstanbul bünyesinde girişimcilerle yatırımcıları bir araya getirerek onların ihtiyacı olan finansman ve likidite sorunlarına çözüm sağlayacak yeni bir pazar yeri oluşturmak üzere çalışmalara bir süre önce başlandı. Özel Pazar'ın en önemli özelliği girişimci şirketlere halka açılmadan, Sermaye Piyasası Kurulu düzenlemelerinden muaf bir şekilde finansman ve likidite imkanı sağlamak. Özel Pazar, girişimci şirketlere halka açılmadan, halka açık şirketlerin tabi olduğu kamuyu aydınlatma gibi yükümlülüklerle ve maliyetlerle karşılaşmadan ortak ve dolayısıyla finansman bulmayı sağlayacak. Yatırımcılar açısından ise yaptıkları yatırımları likidite edebilecek alıcıları bulacak.

Özel Pazar hangi şirketlere açık olacak? Hangi özellikler aranacak? Her isteyen şirket  gelebilecek mi?

Özel Pazar halka açık olanlar hariç tüm şirketlerin üye olmak için başvurabileceği bir Pazar. Bu Pazar’da iki farklı segment olacak. Birincisi; henüz yeni kurulmuş ve faaliyetlerine başlamış hızlı büyüme potansiyeline sahip start up ve erken aşama girişimci şirketlere yönelik. Bu şirketleri girişimcilik konusunda tecrübeli kişilerden oluşturacağımız bir değerlendirme komitesiyle değerlendirdikten sonra pazara alacağız. Yenilikçi ve hızlı büyüme potansiyeli olan şirketlerin gelmesi hedef.

İKİNCİ ADIM BÜYÜK ŞiRKETLER

Özel Pazar’ın diğer segmenti ise belirli bir geçmişi olan ve belirli bir büyüklüğe ulaşmış olan (örneğin aktif veya satış büyüklüğü 5 milyon TL’nin üzerinde olan), anonim şirketlere yönelik. Bu segmentte de amaç özellikle büyüme potansiyeli olan şirketlere finansman ve bu şirketlerin mevcut ortaklarına likidite sağlamak. Özel Pazar tüm sektörlerde faaliyet gösteren ve bu nitelikleri taşıyan şirketlere açık olacak.

NITELIKLI, MELEK YATIRIMCI HEDEF

Özel Pazar’daki yatırımcılar kimler olacak? Bireysel yatırımcı ve sokaktaki her yatırımcı alım-satım yapabilir  mi?

Hayır, Özel Pazar sadece Sermaye Piyasası mevzuatında tanımlanan nitelikli yatırımcılar ile Hazine Müsteşarlığı’ndan lisans almış olan melek yatırımcılara (Bireysel Katılım Yatırımcısı) açık olacak.  Yatırım konusunda bilgi ve birikimi olmayan sokaktaki vatandaş Özel Pazar’a üye olamayacak.

ALıM-SATıM ALT LIMITI 50 BIN TL

Alım satımda alt limit ne olacak?

Burada alım-satıma konu pay tutarı belirli büyüklüğün (50.000 TL veya sermayenin % 5’i gibi) üzerinde olmak zorunda. Dolayısıyla çok küçük perakende miktarda pay alım-satımı yapılması sözkonusu değil. Özel Pazar konsept olarak mevcut pazar yerlerinden tamamen farklı. Buradaki yatırımcıların hedefi ise çok genç, yeni kurulmuş şirketlere yatırım yapmak.

DÜNYADA HENÜZ ÖRNEĞİ YOK

Bu pazarın dünyada örneği var mı?

Organize bir Özel Pazar konsepti aslında ABD için bile yeni sayılabilir. Buna yakın ilk örnek ortağımız Nasdaq OMX tarafından bundan sadece birkaç ay önce SharesPost adındaki mevcut bir platformun satın alınması suretiyle kurulan Nasdaq Private Market (NPM). Biz bunu Türkiye’de ve yazılım dahil tüm altyapıyı sıfırdan kendi teknolojimiz ile geliştiriyoruz.  Ayrıca NPM, Özel Pazar gibi hem girişim şirketlerine hem belirli bir geçmişi olan innovatif ve büyüyen şirketlere yönelik değil. Girişim şirketleri kapsam dışında. Bu özellikleriyle Özel Pazar dünyada bir borsa bünyesinde kurulan ilk geniş kapsamlı Özel Pazar olacak diyebiliriz.