AYASOFYA'NIN 'GİZEMLİ' YERALTI MENFEZLERİ TARANDI

İSTANBUL- Ayasofya’yı yapımından bu yana geçen 1484 yıldır havalandırarak ayakta kalmasını sağlayan yeraltı menfezleri ilk kez 3 boyutlu olarak tarandı. Fatih Sultan Mehmet Üniversitesi’nden Doç. Dr. Hasan Fırat Diker, “Tünelleri bir damar gibi düşünmek gerekiyor. Kanallar özgün haline döndürülüp yeniden işlevlendirilebilirse yapının nefes almasına imkân sağlayabileceğiz” dedi.

Ayasofya’nın müze olarak kullanıldığı dönemde başlayan ‘Ayasofya Yeraltı Yapılarının 3 Boyutlu Görüntülenmesi ve Belgelenmesi Projesi’, Fatih Sultan Mehmet Üniversitesi ve Ayasofya Müze Müdürlüğü’nce yürütüldü. Bilim insanları Ayasofya’nın altını bir örümcek ağı gibi saran, binayı havalandırarak rutubetten koruyan yaklaşık 900 metrelik yeraltı menfezleri ve yapılarını tek tek dolaştı, kayıt altına aldı.

Hürriyet'ten Özgür Altuncu'nun haberine göre, efsanelere konu olmuş tünellerin keşfedildiği çalışmanın başındaki isimlerden biri de Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Mimarlık ve Tasarım Fakültesi öğretim üyesi Doç. Dr. Hasan Fırat Diker’di. Bilimsel kimliğini ‘İstanbul araştırmacısı’ olarak tanımlayan Diker, Ayasofya’nın bilinmeyenlerini şöyle anlattı:

“Ayasofya bizim için bir okul. Her gittiğimizde yepyeni bir şey öğreniyoruz. Yaptığımız çalışmayla Ayasofya’nın röntgenini çektik. Bilinen menfezler dışında daha önce girilemeyen yerlere de girmeyi başardık. Yeni yeraltı mekanları bulduk. Bugüne kadar burası nasıl fark edilmemiş diyebileceğimiz çok büyük mekanlar var. Menfezlerin temizlenmesi gerekiyor. Çamurla dolmuş, molozla dolmuş yerler var. Adeta kolesterolün damarları tıkaması gibi. Tıkanıklıkların önüne geçilmesiyle binanın daha rahat nefes alması mümkün olacak. Herhangi bir iklimlendirme cihazına gerek kalmayacak."