• BIST 93.825
  • Altın 253,477
  • Dolar 6,5977
  • Euro 7,5127
  • İstanbul 28 °C
  • Ankara 25 °C

Suriye ile ciddi ölçüde sıcak günler başladı

Suriye ile ciddi ölçüde sıcak günler başladı
Başbakan’ın Brezilya dönüşü ve güvenlik zirvesinin ardından açıklamaları Ankara’nın akıllıca, temkinli ve soğukkanlı bir yaklaşım içinde olduğunu gösteriyor..

MURAT EMEN-EMEN&EMEN
Haftanın Ekonomik Görünümü 25-30 Haziran 2012
İSTANBUL
- Malatya’dan havalanan Türk savaş uçağının Akdeniz’de Suriye tarafından düşürülmesinin Ankara ile Şam arasında zaten var olan gerginliği ciddi ölçüde artıracağı kesin. Ancak olaydan sonra gerek Başbakan’ın Brezilya dönüşü yaptığı değerlendirmeler, gerekse de güvenlik zirvesinin ardından yapılan açıklamalar Ankara’nın akıllıca, temkinli ve soğukkanlı bir yaklaşım içinde olduğunu gösteriyor.

ucak-savas2.jpg

Genelkurmay ‘ın geçtiğimiz hafta Cuma günü herhangi bir kaza –kırım raporu dahi beklemeden, koordinatları vererek yaptığı açıklamayla bölgede “Tuhaf bir gelişmenin” olduğunun sinyalini verdi. Bu bilgi notunun ardından, Başbakan Tayyip Erdoğan, Ankara’da açıklama yapana kadar devletin ilgili askeri ve sivil kurumlarının sessiz kalması da tuhaf bir şeylerin olduğunun göstergesi olarak değerlendirilebilinir. Başbakan’ın Brezilya dönüşü Ankara’da yaptığı açıklamanın uzunca bölümünü Meksika ve Brezilya zirvelerine ayırması, sorular üzerine uçağın o an için düşürüldüğünü söyleyecek bir bilgiye sahip olmadığını belirtmesi, uçağı arama kurtarma çalışmalarına Türk ve Suriye deniz kuvvetlerinin müşterek bir harekatla sürdürdüğünü vurgulaması bu tuhaflığı perçinledi. Akılda kalan ve cevap arayan pekçok soru var. Bu hafta gerçekten sıcak bir hafta olacak.

eme3.jpg

Prof. Acemoğlu : Türkiye Kritik dönemden geçiyor. Büyümenin sürekli olabilmesi için demokrasi, hukuk ve kurumların önemi çok fazla.

1967'de İstanbul'da doğan Acemoğlu, 1986 yılında Galatasaray Lisesi'ni bitirdi. Lisans derecesini İngiltere'nin York Üniversitesi'nde alan Acemoğlu, yüksek lisans ve doktora derecelerini ise bu dalda en prestijli okullardan olan Londra Ekonomi Okulu'ndan aldı. 1992-93 yılları arasında Londra Ekonomi Okulu'nda ders veren Acemoğlu, 1993'te ABD'deki Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nde ders vermeye başladı.
2000 yılında profesörlüğe yükselen Acemoğlu'nun ilgi alanı içine giren başlıca konular, siyasal ekonomi, ekonomik kalkınma, ekonomik büyüme, gelir ve ücret dengesi eşitsizliğidir.
Acemoğlu, ayrıca "Review of Economics and Statistics" ve "Journal of Economic Growth" dergilerinin yardımcı editörlüğünü yürütmektedir.
Acemoğlu'nun en son başarısı ise 2005 yılında John Bates Clark madalyası ile ödüllendirilmesidir. John Bates Clark madalyası, her iki yılda bir ekonomi bilimine en büyük katkıyı yapan 40 yaş altındaki bir bilim adamına verilir.
MİT Öğretim Üyesi Daron Acemoğlu geçtiğimiz hafta İstanbul'da bir konferansta konuşmacı idi. Dünyanın saygın genç ekonomistleri arasında gösterilen Acemoğlu, Türkiye'nin politika geliştirme açısından esnekliği bulunmayan bir aşamada olduğunu söyledi.
“Cari açık ortada, faize bir şey yapamazsınız. Dolayisiyle esneklik yok. Bu da Türkiye'ye yönelik riski artırıyor. Diyen Acemoğlu politik risklerinde sürmeye devam ettiğini söyledi.

Tek parti iktidarı siyasi istikrar demek değil
Siyasi istikrarın, iktidardaki partinin yanlış kararlarını önleyebilecek kuvvetli bir muhalefetle anlamlı olacağını söyleyen Acemoğlu “Temeli güçlü kurumlar olması lazım. Yabancı sermaye elbette ekonomik konulara bakar ama hukuk var mı, siyasi istikrar, ülke bir hukuk devletimi daha çok ona bakar. Tek parti hiçbir zaman siyasi istikrar demek değildir.” diye konuştu.
Demokrasinin durumu cari açıktan önemli
Türkiye'de cumhuriyetin kuruluşundan buyana “dışlayıcı kurumlarla-kapsayıcı kurumlar”ın birarada bulunduğu örneklerden olduğunu kaydeden Daron Acemoğlu “Cumhuriyetle bir modernleşme oldu ama bu değişim tepeden verilen ve daha çok askerin güçlenmesine yolaçan bir değişimdi. Toplumun birçok kesimi dışarda kaldı” ifadesini kullandı.
Türkiye'nin yaklaşık 20 yıl önce başlayan ve devam eden sürecin kapsayıcı kurumların oluşmasına yönelik bir içerik gösterdiğini kaydeden Acemoğlu “Ancak bu değişim süreci zordur. Hiçbirşey kolay değil. Asker gitti(güç kaybetti) seçilmiş hükümetler güçlendi diye bir değişim yok. Bu gibi bölünmüş toplumlarda bir kişinin sizi alıp daha fazla dışlayıcı oluşumlara yol açması mümkündür” dedi.
Daron Acemoğlu “Türkiye nasıl yol alacak. Daha demokratik kapsayıcımı olacak daha dışlayıcı bir yapıyamı bürünecek. Bugünlerde bence sorunun yanıtı ekonomi için faiz ya da cari açıktan daha önemlidir “ diye konuştu.

PPK-Merkez sıkı duruştan temkinli duruşa geçti
Geçtiğimiz hafta toplanan Merkez Bankası PPK beklentiler dahilinde politika faizi sabit bıraktı. Gecelik borç verme faizlerini de değiştirmeyerek zorunlu karşılıklardaki döviz ve altın olarak tutulabilecek bölümü artırdı,
Merkez Bankası'nın PPK kararlarının ardından yayınladığı basın açıklamasında döviz rezervlerini 2.7 milyar dolar, altın rezervlerini ise 2.2 milyar dolar artıracak bir dizi önlem yer aldı. Eğer bankalar altın ve döviz karşılığı likidite imkanını kullanırsa, piyasaya yaklaşık 5.6 milyar TL likidite akacak.
Merkez Bankası'ndan yapılan resmi açıklamada iç ve dış talep arasındaki dengelenmenin öngörüldüğü şekilde sürdüğüne dikkat çekilirken, yılın ilk çeyreğinde iç talepte belirgin bir yavaşlama gözlendiği, öncü verilerin ikinci çeyrek için ılımlı bir toparlanmaya işaret ettiği vurgulandı. Küresel büyümedeki zayıflamanın altını çizen Merkez Bankası Para Politikası Kurulu, buna rağmen ihracatta artış eğiliminin korunduğu, toplam talep koşullarının enflasyondaki düşüşü destekleyeceği, cari işlemler açığının ise kademeli olarak azalmaya devam edeceği tahminlerine yer verildi.
Merkez Bankası, açıklamasına şöyle devam etti: Enerji ve işlenmemiş gıda fiyatlarının Nisan Enflasyon Raporundaki varsayımlara kıyasla daha olumlu seyretmesi enflasyon görünümünü iyileştirmektedir. Bununla birlikte, enflasyonun bir süre daha hedefin üzerinde seyredecek olması fiyatlama davranışlarına dair temkinli bir duruş gerektirmektedir. Dolayısıyla, gerekli görülen günlerde Nisan ve Mayıs Kurul kararlarında ifade edilen ek parasal sıkılaştırmaya gidilebilecektir.

Moody's Türkiye'nin notunu artırdı
Geçtiğimiz hafta Moddy's Türkiye'nin kredi notunu Ba2'den Ba1'e yükseltti. Bu yatırım yapılabilirin bir alt kademesi. Fitch'de ülke notunu aynı seviyede tutuyor. S&P'ye gelince; onun Türkiye notu yatırım yapılabilirin iki alt kademesinde bekliyor.
Hatırlanabileceği gibi S&P Mayıs ayı başında Türkiye'nin kredi notu görünümünü pozitiften duragana çevirmişti. Türkiye'nin Moddy's tarafından pozitif olarak belirlenmesi notun 12-18 ay gibi bir süre içinde artırılabileceğine dair bir emare olarak kabul edilecektir.Başka bir ifade ile bir yıl içinde Türkiye yatırım yapılabilir bir ülke olarak tanımlanacaktır. Bunun temelinde kamu maliyesinin şoklara karşı dayanıklılığının artması ve cari açığı azaltmaya yönelik gayretlerin gözlemlenmesidir.

AVRUPA RAPORU
Avrupanın gündeminde Yunanistan’da kurulan yeni hükümet ve İspanyol Bankalarının stress test sonuçları var. Liderler zirvesinden önce Yunanistan Hükümetinin tedbirlerin gevşetilmesine ilişkin talebi Maliye Bakanları toplantısında ele alındı.
Diğer taraftan İspanyol bankalarının parasal ihtiyaçları danışman firmaların yaptıkları stress testleri İle belirlendi.

eme2.jpg

Yunanistan AB’nin kapısında

Avrupa Birliği'nde 17 ülkenin kullandığı euronun çöküş sürecini fitillemesinden endişe edilen Yunan krizinin geldiği yeni aşamadan sonra Euro Bölgesi maliye bakanları geçtiğimiz hafta ilk toplantılarını yaptılar.
Yunanistan'da Pazar günü yapılan seçimi birincilikle kazanıp diğer iki partiyle koalisyon hükümeti kuran Yeni Demokrasi Hareketi, AB ve IMF'nin mali sistemi kurtarmak için verdikleri kredinin karşılığı olarak istenen kemer sıkma önlemlerini uygulamayı ilke olarak kabul ediyor.
Seçimi kazanma ihtimali son ana kadar yadsınmayan radikal sol Syriza ise esas olarak antikapitalist bir çizgi izliyor ve iktidara gelmesi halinde programı yeniden müzakere etmek istediğini söylüyordu. Syriza seçimi oyların %27'sini alarak ikinci sırada tamamlayıp, koalisyon dışında kalmıştı.
Yeni hükümetin toplantıda kredi anlaşmasının koşullarında gevşetmeler yapılmasını isteyeceğini belirtiyor.
Ancak Euro Bölgesi'nin hükümetleri, başta Almanya olmak üzere, anlaşmanın koşullarında fazla oynama yapılmayacağını ilan etmiş durumdalar.
Euro Bölgesi'nde liderler Yunanistan İspanya arasında kaldı. Zirve öncesinde maliye bakanları toplantısında görüş ayrılıkları dikkat çekiyor.
Euro Bölgesi’nde İspanya’ya tanınan kolaylıklar Yunanistan’ın tepkisini toplarken dün ilk toplantısını yapan Yunanistan’ın üçlü koalisyon hükümeti şartların yeniden müzakeresini istiyor.
Bu noktada karışıklık baş gösteriyor. Euro maliye bakanları Yunanistan’a kolaylık sağlanması konusunda bir noktada buluşamazken diğer tarafta da İspanya’nın bankalar üzerinde yarattığı karmaşanın önüne hangi silahlar ile geçileceği konusunda fikir ayrılığı dikkat çekiyor.
Yunanistan seçimi sonrasında Avrupa paketini desteleyen Samaras’ın birinci çıkması sonrasında ilk etapta Merkel’den destek verilmesi gerektiği açıklaması gelirken yine Alman makamlarında karışık sinyaller gelmişti. Mali sistemin düzenlemesi konusunda zaman tanınması gerektiği görüşü karşısında Yunanistan’ın bir süre daha izlenmesi gerektiği bu nedenle bir yumuşama için erken olduğu haberleri gündem yer almıştı.
Bu fikir ayrılığı şimdi Avrupa liderlerini de sarmış durumda. 240 milyar euroluk ikinci kurtarma paketinin Atina hükümetine bütçe açığı hedeflerini tutturmaları için daha uzun süre tanınabileceğine ilişkin hiçbir sinyal verilmemesi buna karşılık bu sabahta ECB’nin İspanya bankaları için esneklik sağlayabilecekleri haberleri ve yeniden sermayelendirilmesi için 100 milyar euroluk resmi kurtarma başvurusu yapmaya hazırlanırken, yetkililer, yatırımcıları İspanyol hazine tahvillerinden kaçırmadan yeniden sermayelendirme programının uygulanması yollarında anlaşmazlığı tetikliyor.

eme4.jpg

Mini zirve yapıldı

Yunanistan Almanya maçına gitmek isteyen Merkel’in önerisi ile erkene alınan ve İtalya Başbakanı Mario Monti’nin ev sahipliğinde düzenlenen mini zirve Alman Başbakanı Angela Merkel, Fransa Cumhurbaşkanı Francois Hollande ve İspanya Başbakanı Mariano Rajoy’un katımı ile gerçekleşti.

angela+merkel3a.jpg

Zirve sonrasında yapılan ortan basın toplantısında liderler 130 milyar euroluk paket üzerinde anlaşırken başka da bir konu da anlaşmadıkları sinyalini verdiler.
Euro Bölgesi’nde mücadele için ortak eylem kararı alınırken büyümenin gerekliliği konusunda da liderler ağız birliği yaptılar. Büyümenin mali disiplin ile sağlanacağını kaydeden Monti büyüme ve istihdam konusunda konuştuklarını kaydetti. Monti 4 liderin aynı görüşte olduğunu söylemesi sonrasında söz alan Hollande bu toplantının haftaya yapılacak olan zirveye hazırlık niteliğinde olduğunu Brüksel’deki toplantıdan sonuç almayı umduklarını söyledi.
Euroyu desteklemek için ne gerekiyorsa yapılacak diyen Fransa Cumhurbaşkanı Avrupa için ortak tahvilin istikarar giden yol olduğunu, AB’nin geleceğine katkı sağlayacağını dile getirdi. Bütçe reformlarına hız verilmesi gerektiğini kaydeden Hollande mali işlem vergisi için işbirliğinin artacağını söyledi. Hollande sonrasında söz alan Merkel ise euronun istikrarı için ne gerekiyorsa yapacaklarını, Avrupa’nın daha ciddi kontrol mekanizmalarına ihtiyaç duyduğunu belirtti.

eme5.jpg

ABD DOSYASI
FED Twist programına devam ediyor

ABD ekonomisini canlandırmak için harekete geçen Fed, kısa vadeli tahvilleri uzun vadelilerle değiştiren Twist operasyonuna devam kararı aldı. Fed, 267 milyar dolarlık daha tahvil değişimi yapıp faizi kontrol altında tutacak.
ABD Merkez Bankası (Fed), dünyanın en büyük ekonomisinin karşı karşıya olduğu riskleri göz önüne alarak yeni bir destek programı açıkladı. Fed kısa vadeli kâğıtları uzun vadeli tahvillerle değiştirerek faizleri düşürme operasyonuna devam edecek. Fed’in kısa vadeli kâğıtları uzun vadelilerle değiştirme kararına İngilizce çevirmek/döndürmek kelimesinden hareketle ‘Twist Operasyonu’ adı veriliyor. Fed içinde ‘vade uzatma’ olarak da anılan bu girişimle uzun vadeli faizlerin düşmesi, kredilerin ucuzlaması, bu sayede yatırım ve harcamaların teşvik edilmesiyle ekonominin canlanması hedefleniyor. Geçen yıl açıklanan Twist Operasyonu bu ay bitecekti. Ancak Fed programı bu yıl sonuna kadar uzatarak 267 milyar dolarlık tahvil alacağını açıkladı.

Büyüme ‘orta karar’
Fed yaptığı açıklamada, “Vade uzatma programını sürdürmek uzun vadeli faizleri aşağı çekecek ve finansal koşulları daha elverişli hale getirecektir” dedi. Banka ayrıca faizleri sıfıra yakın seviyede tutma kararının en az 2014 yılına kadar süreceği beyanını yineledi. Açıklamada ekonominin ‘orta karar’ büyüdüğü ancak istihdam artışının yavaşladığı bilgisi de verildi. Fed’in iki gün süren Açık Piyasa Komitesi toplantısı ardından açıklanan karar piyasaları çok ciddi biçimde etkilemedi. Ancak Fed’in birkaç yıl daha düşük büyüme ve yüksek işsizlik beklentisi morallari bozdu. Fed’in endişeli açıklamaları da piyasaları etkileyince New York Borsası’nda Dow Jones endeksi kararın ardından yüzde 0.50’nin üzerinde düşüşle seyretti.

Müdahale için kapı açık
Aralık 2008’den beri faizleri sıfıra yakın tutan Fed ekonomiye destek olmak için bugüne kadar 2.3 trilyon dolarlık mortgage ve devlet tahvili satın aldı. Geçen yıl devreye alınan Twist Operasyonu ile de 3 yıl ve daha az vadeli tahvil satan Fed 400 milyar dolarlık 6 - 30 yıl vadeli tahvil alımına gitti. Fed’in Twist’i uzatacağı piyasaların beklentileri dahilindeydi. İşe yaradığı kabul edilen Twist enflasyon korkusu olmadan yatırım ve harcamanın önünü açmak için faizleri düşürmeye yardımcı oluyor. Fed böylece daha agresif bir müdahale yöntemi olan yeni bir tahvil alım programından da kaçınmış oldu.

Moody's bu defa büyükleri silkeledi
Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody's, 15 banka ile finans kuruluşunun kredi notunu düşürdü. Moody's'in kredi notlarını düşürdüğü kuruluşlar arasında İngiltere'den Royal Bank of Scotland (RBS), Barclays, Lloyds TSB ve HSBC bankaları, ABD'den Bank of America, Citigroup, Golman Sachs ve JP Morgan, ayrıca Credit Suisse, UBS, BNP Paribas, Credit Agricola, Societe Generale, Deutsche Bank of Canada ile Morgan Stanley bulunuyor.
Bu karar piyasaları bu arada Türkiye piyasasında da etkisini gösterdi. Borsa menfi olarak etkilendi.

PİYASALAR
Suriye açıklarında düşürülen türk keşif uçağının gerdiği günler yaşıyoruz. Ekonomik beklentiler bu konudaki gelişmelere bağlı olarak değişiklik gösterecektir.

Borsa
IMKB 30 Nisan tarihinden buyana ilk defa 60.binin üstünde kapanmayı başardı. TCMB'nin PPK toplantısı sonuçları ile piyasaya nakit para aktarım kararı fonlama maliyetlerinin düşeceği anlamını getirdi. Bankalara gelen alımla endeks yükseldi. Özellikle cari açıkta belirgin bir düzelme müspet bir hava yaratıyor. Para akışı hızlanıyor denilebilir. Petrol fiyatlarındaki düşme de müspet etkiler yaratıyor. Haftayı 60.451 puandan kapatan borsada Suriye gerginliğinin etkileri menfi olarak kendini gösterecektir.

Faizler
TCMB raporunda işlenmemiş gıda, enerji fiyatlarının enflasyon görünümü açısından olumlu olduğunu belirtti. Ancak baz etkisinden dolayı önümüzdeki aylarda enflasyonun yüksek seyredeceğini, bu yüzden sıkı para politikasının devam edeceğini bildirildi. TL. likiditeye getirilen esneklik ve TCMB'nin enflasyon karşısındaki kendine güvenli tavrı piyasalarda olumlu algılandı.
Diğer taraftan Moody's not artırımı ardından gösterge faiz %9'un altına gerileyerek Şubat sonundan buyana en düşük seviyeye geriledi. Perşembe gününü 8.97'den geçen bileşikler haftanın son gününü 8.92'den kapattı. Siyasi ortamda ki geginlik faizleri yukarı çekebilir.

Döviz
Moody's in kararı ile döviz kurunda sert bir dönüş yaşandı ve 1.7880 görüldü. Ertesi günü tekrar 1.80'nin üstüne çıkan dolar haftanın son gününü 1.8123'le geçti.. Euro ise haftayı 2.27’den kapattı. Bu hafta yurtdışı verilere bağlı olarak seyredecek olan doların yönünü TCMB’nin korumacı yönü tayin edecek.
Dış etkenlerden oluşacak her türlü türbülansa karşı TCMB gerekli müdahaleleri yapacak beklentisi hakim. Suriye gerginliğinin önü alınmaz ise 1.82-1.85 bandında bir hareket görülebilir.
Esenlikle Kalın.

Bu haber toplam 0 defa okunmuştur
  • Yorumlar 0
  • Facebook Yorumları 0
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
Tüm Hakları Saklıdır © 2006 Türkiye Turizm | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.